Countable-noun (ගනන් කල හැකි නාම පද)
ඒක වචන, බහු වචන ලෙස කොටස් දෙකකට බෙදේ.
| Noun | |
| ඒක වචන | බහු වචන |
| Singular | Plural |
| a pen a book | pens books |
Uncountable Nouns ඒක වචන වලින් පමණක් දැක්වේ.
උදා: වතුර, ගින්දර
ඉංග්රීසි භාෂාවේදී ඒක වචන නාම පද (Singular Nouns), බහු වචන (Plural Nouns) බවට පත් කිරීමේදී ප්රධාන නීති කිහිපයක් අනුගමනය කරනු ලබයි. ඒවා පහත පරිදි සරලව තේරුම් ගත හැකිය:
### 1. සාමාන්ය නීතිය: 's' එකතු කිරීම
බොහෝ නාම පද අගට 's' අකුර එකතු කිරීමෙන් බහු වචන සෑදේ.
- Pen ➔ Pens
- Book ➔ Books
### 2. 'es' එකතු කරන අවස්ථා
නාම පදයක අවසානය o, x, ss, s, sh, ch, හෝ z අකුරකින් අවසන් වේ නම්, බහු වචන කිරීමේදී 'es' එකතු කළ යුතුය.
Mango➔ Mangoes
Box ➔ Boxes
Class ➔ Classes
Bus ➔ Buses
Brush ➔ Brushes / Dish➔ Dishes
Watch ➔ Watches / Bench➔ Benches
Box ➔ Boxes
### 3. 'y' අකුරෙන් අවසන් වන නාම පද
මෙහිදී අවස්ථා දෙකක් තිබේ:
'y' අකුරට කලින් ව්යංජනාක්ෂරයක් (Consonant) ඇත්නම් 'y' ඉවත් කර 'ies' එකතු කරන්න.
Baby➔ Babies
City ➔ Cities
Lady➔ Ladies
'y' අකුරට කලින් ස්වරයක් vowel (a, e, i, o, u) ඇත්නම් 'y' ඉවත් නොකර 's' පමණක් එකතු කරන්න.
Boy ➔ Boys
Day ➔ Days
Key ➔ Keys
### 4. 'f' හෝ 'fe' වලින් අවසන් වන නාම පද
බොහෝ විට 'f' හෝ 'fe' ඉවත් කර 'ves'එකතු කරනු ලැබේ.
Leaf ➔Leaves
Knife➔Knives
Wife ➔Wives
### 5. අක්රමවත් බහු වචන (Irregular Plurals)
සමහර නාම පද බහු වචන කිරීමේදී ඉහත නීති කිසිවක් අදාළ නොවන අතර වචනයේ ස්වරූපය සම්පූර්ණයෙන් වෙනස් වේ.
Man ➔Men
Child ➔Children
Foot ➔Feet
Tooth ➔Teeth
Mouse ➔Mice
නාම පද වලට s/es/ies එකතුකල විට නාමපද බහුවචන වේ.
ක්රියාපද වලට s/es/ies එකතු කලවිට ක්රියාපදය ඒක වචන වේ.
| Nouns + s/es/ies | Verbs + s/es/ies |
| Pen ➡️ Pens | Run ➡️ Runs |
| Mango ➡️ Mangoes | Go ➡️ Goes |
| Lady ➡️ Ladies | Try ➡️ Tryies |
| Boy ➡️ Boys | Buy ➡️ Buys |
අයිතිය හැඟවීමකින් තොරව "තිබෙනවා" හෝ "සිටිනවා" යන අර්ථය ලබා දීමට භාවිතා කරයි.
යම් ස්ථානයක යමක් හෝ අයෙක් සිටින බව පැවසීමට මෙය ඉතා වැදගත් වේ.
මෙය භාවිතා කරන ආකාරය කොටස් දෙකකට බෙදා දැක්විය හැකිය:
### 1. There is (ඒකවචන - Singular)
එක් දෙයක් හෝ එක් අයෙකු ගැන පවසන විට භාවිතා කරයි.
* **ගොඩනැගීම:** There is + a/an + (එක් දෙයක්/අයෙක්)
**උදාහරණ:**
* **There is a book** on the table. (මේසය මත පොතක් **තිබෙනවා**.)
* **There is an apple** in the basket. (කූඩයේ ඇපල් ගෙඩියක් **තිබෙනවා**.)
* **There is a cat** under the chair. (පුටුව යට බළලෙක් **සිටිනවා**.)
### 2. There are (බහුවචන - Plural)
දේවල් කිහිපයක් හෝ පුද්ගලයන් කිහිපදෙනෙකු ගැන පවසන විට භාවිතා කරයි.
* **ගොඩනැගීම:** There are + (දේවල් කිහිපයක්/අයෙක්)
**උදාහරණ:**
* **There are four books** on the table. (මේසය මත පොත් හතරක් **තිබෙනවා**.)
* **There are many students** in the classroom. (පන්ති කාමරයේ සිසුන් බොහෝ දෙනෙක් **සිටිනවා**.)
* **There are some birds** in the sky. (අහසේ කුරුල්ලන් කිහිපදෙනෙක් **සිටිනවා**.)
ඔබට ගණන් කළ නොහැකි දේවල් (Uncountable nouns) - උදාහරණයක් ලෙස වතුර (water), සීනි (sugar), කිරි (milk) වැනි දේවල් ගැන පවසන විටද සැමවිටම භාවිතා කරන්නේ **"There is"** යන්නයි.
* **There is some water** in the bottle. (බෝතලයේ වතුර ස්වල්පයක් තිබේ.)
සර්වනාම යනු ඕනෑම නාමපදයක් වෙනුවට යොදනු ලබන පදයකි.
Kamal is a teacher
- He is Kind
මෙහි he යනු සර්වනාම පදයවේ.
| ඒක වචන | බහු වචන | |
| උත්තම පුරුෂ 1st person | මම I | අපි We |
| මධ්යම පුරුෂ 2nd person | ඔබ You | ඔබලා You |
| ප්රථම පුරුෂ 3rd person | ඔහු He ඇය She ඌ/ඒක It | ඔවුන් They |
I - මම
We - අපි
You - ඔබ ඔබලා
They - boys, girls, cats, pens
He - boy, brother, father
She - girl, sister, mother
It - cat, pen, (patience ඉවසීම)
| වාක්යක මුලට යෙදෙන විට තේරුම | ක්රියාපදය | වාක්යක අගට යෙදෙන විට තේරුම |
| I මම, මට | - | me මට |
| We අපි, අපිට | help | us අපිට |
| You ඔබ, ඔබලට | - | you ඔබට, ඔබලට |
| They ඔවුන්, ඔවුන්ට | - | them ඔවුන්ට |
| He ඔහු,ඔහුට | - | him ඔහුට |
| She ඇය, ඇයට | helps | her ඇයට |
| It ඌ, ඌට, එය, එයට | - | it ඌට එයට |
| Subject pronoun | Object pronoun | Adjective pronoun |
| I | me | my මගේ |
| We | us | our අපේ |
| You | you | your ඔබගේ, ඔබලාගේ |
| They | them | their ඔවුන්ගේ |
| - | - | - |
| He | him | his ඔහුගේ |
| She | her | her ඇයගේ |
| It | it | its උගේ, ඒකේ |
my bag - මගේ බෑගය
her bag - ඇයගේ බෑගය
කරන දේවල් සහ ඉබේ සිදුවන දේවල් ක්රියාපද ලෙස හැඳින්වේ.
eg: go, rain
ක්රියාපද කොටස් දෙකකට බෙදේ.
එනම්
1. Main Verbs (ප්රධාන ක්රියා)
go, come
2. Helping Verbs (උපකාරක ක්රියා)
am, is, are
Forms of a verbs
Present Plural (base form)
Go
මෙය වර්තමාන කාලයේදී බහු වචන (I, You, We, They) සමඟ භාවිතා වේ.
තේරුම: යනවා.
උදාහරණ: I go to school. (මම පාසල් යනවා.)
Present Singular
goes (වර්තමාන කාල ඒක වචන)
වර්තමාන කාලයේදී උක්තය ඒක වචන (He, She, It) නම් මෙය භාවිතා වේ.
තේරුම: යනවා.
උදාහරණ: He goes to the market. (ඔහු වෙළඳපොළට යනවා.)
Past tense
went (අතීත කාලය)
යම් ගමනක් ගොස් අවසන් බව ප්රකාශ කිරීමට මෙය භාවිතා කරයි.
තේරුම: ගියා.
උදාහරණ: They went home yesterday. (ඔවුන් ඊයේ ගෙදර ගියා.)
Present Continues tense
Going (වර්තමාන අඛණ්ඩ කාලය)
යම් ගමනක් මේ මොහොතේ සිදුවෙමින් පවතින බව පවසන්නට මෙය භාවිතා කරයි. (මෙහිදී am, is, are වැනි වචනයක් සමඟ භාවිතා වේ).
තේරුම: යමින් සිටිනවා.
උදාහරණ: She is going to the office. (ඇය කාර්යාලයට යමින් සිටිනවා.)
Past participal
Gone (පූර්ණ අතීත කාලය)
යම් ගමනක් සම්පූර්ණයෙන්ම අවසන් කර ඇති විට (has/have සමඟ) හෝ "ගොස් තිබෙනවා" වැනි අර්ථයක් දීමට භාවිතා කරයි.
තේරුම: ගොස් / ගොස් ඇත.
උදාහරණ: He has gone to Colombo. (ඔහු කොළඹ ගොස් තිබෙනවා/ඇත.)
go = do go
goes = does go
went = did go
eat = do eat
eats = does eat
ate = did eat
run = do run
runs = does run
ran = did run
do = do do
does = does do
did = did do
Helping verbs සාමාන්ය 16ක් සහ විශේෂ 11 ක් ඇත. එනම්
- do
- does
- did
am
is
are
- was
- were
- have
- has
- had
- need - අවශ්යයි
- dare - නිර්භය
be
being
been
විශේෂ 11
will
would
shall
should
can
could
may
might
must
ought to - යුතුයි
used to - පුරුදුව සිටියා
1. "do, does, did" වාක්යක සැඟවී ඇත.
2. "be, being, been" සමඟ not යෙදිය නොහැක
3. helping verbs වල විශේෂ 11 දෙනාගෙන් පසුව ක්රියාමූලය (base form) එක පමණක් යෙදිය යුතුය.
will come, shall go
Uses of helping verbs
1. ප්රශ්න සෑදිය හැක.
There is a bus
is there a bus
2. නැත යන අර්ථය සෑදිය හැකිය.
He is reading a book
Hi is not reading a book
3. කෙටි පිලිතුරු සෑදිය හැකිය
Can you cook?
yes, I can
Do you go?
yes, I do
Are you happy?
Yes, I am
example :
### 1. Present Simple (බහු වචන කර්තෘ)
මෙහිදී ක්රියාව සාමාන්යයෙන් සිදුවන බව අදහස් වේ.
* **They go to temple.**
* ඔවුහු පන්සල් යති.
* **Do they go to temple?**
* ඔවුහු පන්සල් යන්නාහුද?
* **They do not go to temple.**
* ඔවුහු පන්සල් නොයති.
### 2. Present Simple (ඒක වචන කර්තෘ)
කර්තෘ ඒක වචන (She/He/It) නම් ක්රියා පදයට 's' හෝ 'es' එකතු වන අතර, ප්රශ්න ඇසීමේදී **Does** භාවිතා වේ.
* **She comes here.**
* ඇය මෙහි එන්නීය.
* **Does she come here?**
* ඇය මෙහි එන්නීද?
* **She does not come here.**
* ඇය මෙහි නොපැමිණෙයි.
### 3. Past Simple (අතීත කාලය) -
"Wrote" යනු "Write" හි අතීත කාලයයි. අතීත කාලයේදී ප්රශ්න ඇසීමට සහ නැත යන අර්ථය දීමට **Did** භාවිතා කරන අතර, එවිට ප්රධාන ක්රියා පදය නැවත වර්තමාන ස්වරූපයට පත් වේ.
* **He wrote a letter.**
* ඔහු ලිපියක් ලිවීය.
* **Did he write a letter?** (Does වෙනුවට Did භාවිතා වේ)
* ඔහු ලිපියක් ලිවීද?
* **He did not write a letter.** (Does not වෙනුවට Did not භාවිතා වේ)
* ඔහු ලිපියක් නොලිවීය.
පුරුදු ලෙස කරන දේවල් සහ සාමාන්ය දේවල් ප්රකාශ කිරීමට භාවිතා කරයි.
| I | - | - |
| We | - | - |
| You | go | - |
| They | - | - |
| - | - | to Israel |
| He | - | - |
| She | goes | - |
| It | - | - |
Do you go _ _?
yes, I go _ _
No, I don't go _ _
### 1. ප්රශ්නාර්ථ වාක්ය (Interrogative)
සාමාන්යයෙන් ක්රියාවක් සිදුවනවාදැයි ඇසීමට **Do** හෝ **Does** භාවිතා කරයි.
Do you go to Israel?
(ඔබ [සාමාන්යයෙන්/නිතරම] ඊශ්රායලයට යනවාද?)
### 2. ස්ථිර වාක්ය (Affirmative)
යම් ක්රියාවක් කරන බව පැවසීමට මෙය භාවිතා කරයි.
Yes, I go to Israel.
(ඔව්, මම ඊශ්රායලයට යනවා.)
### 3. නිෂේධන වාක්ය (Negative)
යම් ක්රියාවක් සිදු නොකරන බව පැවසීමට **do not (don't)** භාවිතා කරයි.
No, I do not (don't) go to Israel.
(නැත, මම ඊශ්රායලයට යන්නේ නැහැ.)
**මතක තබා ගැනීමට කරුණක්:**
ඔබ කතා කරන්නේ වෙනත් අයෙක් ගැන නම් (He, She, It වැනි ඒකවචන කර්තෘ කෙනෙක් ගැන), ක්රියාවට **'s'** හෝ **'es'** එකතු කළ යුතුයි.
**Does** he go to Israel?
Yes, he **goes** to Israel.
No, he **doesn't** go to Israel.
අතීතයේ සිදුවූ සිද්ධි විස්තර කිරීමට යොදාගනී.
Subject + අතීතකාල ක්රියාපදය + rest
| I | - | - |
| We | - | - |
| You | - | - |
| They | අතීත කාල ක්රියාපදය | ඉතිරිය |
| Went | rest | |
| He | - | - |
| She | - | - |
| It | - | - |
Did you go?
yes, I went
No, I don't go
The Past Simple tense (සරල අතීත කාලය) කියන්නේ ඉංග්රීසි භාෂාවේදී නිතරම වගේ භාවිතා වන, ඉතාම වැදගත් කොටසක්. මේක ලේසියෙන් මතක තියාගන්න පුළුවන් ක්රම කිහිපයක් මෙන්න:
### 1. "ඉවර වුණු වැඩක්" බව මතක තබා ගන්න
Past Simple භාවිතා කරන්නේ අතීතයේ යම් නිශ්චිත වෙලාවක සිදුවී අහවර වූ ක්රියාවන් ගැන කතා කරන්නයි.
උදාහරණ:
I ate (මම කෑවා),
She went (ඇය ගියා).
### 2. ක්රියාපද (Verbs) වර්ග දෙක හඳුනාගන්න
Past Simple වලදී අපිට හමුවෙන්නේ ක්රියාපදයේ දෙවැනි ස්වරූපය (V2 form) යි.
මේවා කොටස් දෙකකට බෙදෙනවා:
Regular Verbs (සාමාන්ය ක්රියාපද):
මේවායේ අගට **-ed** එකතු කළාම අතීත කාලය හැදෙනවා.
* Walk → Walk**ed**
* Play → Play**ed**
Irregular Verbs (විශේෂ ක්රියාපද):
මේවායේ අකුරු සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් වෙනවා. මේවා ටිකක් කටපාඩම් කරන්න වෙනවා.
* Go → **Went**
* Eat → **Ate**
* Write → **Wrote**
### 3. වාක්ය සැකැස්ම (Structure)
Past Simple වල විශේෂත්වය තමයි Subject එක (I, You, We, They, He, She, It) මොකක් වුණත් ක්රියාපදය වෙනස් වෙන්නේ නැහැ.
I watched a movie.
He watched a movie.
They watched a movie.
### 4. ප්රශ්න ඇසීම සහ "නැත" කීම (Did & Didn't)
මෙන්න මේක තමයි ගොඩක් අයට පැටලෙන තැන. මතක තබා ගන්න: **Did** හෝ **Didn't** වාක්යයකට ආවොත්, ක්රියාපදය ආයෙත් මුල් ස්වරූපයට (V1) හැරෙනවා.
Positive:
I went to school. (මම ඉස්කෝලේ ගියා.)
Negative:
I didn't go to school. ( went නෙවෙයි, go විය යුතුයි.)
Question:
Did you goto school?
රන් රීතිය:
එකම වාක්යයේ "Did" සහ "Past Verb" එකක් එකට තියෙන්න බැහැ.
(උදා: Did you went? - වැරදියි ❌ / Did you go? - නිවැරදියි ✅)
### 5. කාලය හඟවන වචන (Time Indicators)
වාක්යයක මේ වචන තිබේ නම්, එය බොහෝ විට Past Simple වාක්යයකි:
Yesterday (ඊයේ)
Last week/month/year (ගිය සතිය/මාසය)
Ago (කලින් - Two days ago)
In 2023 (පසුගිය වසරක්)
### මතක තියාගන්න ලේසි ටිප් එකක්:
දවස අවසානයේදී එදා දවස ඇතුළත ඔබ කරපු වැඩ 5ක් ඉංග්රීසියෙන් හිතන්න උත්සාහ කරන්න.
"I woke up at 6 AM."
"I drank tea."
"I brushed my teeth."
අනාගතයේ සිදුවේවි යැයි අනුමාන කරන ක්රියා
Subject + Will + Verb (Base form) + rest
| I | - | - |
| We | - | - |
| You | - | - |
| They | - | - |
| - | will | go |
| He | - | verb+ rest |
| She | - | - |
| It | - | - |
will you go?
yes, i will go
no, i will not (won't) go
Future Simple Tense (අනාගත කාලය) යනු ඉතාම සරලව ඉගෙන ගත හැකි කාලයකි. මන්ද, මෙහිදී උක්තය (Subject) කුමක් වුවත් ක්රියා පදයේ වෙනසක් සිදු නොවන බැවිනි.
එය සරලව මතක තබා ගැනීමට මෙම කරුණු උපකාරී වේවි:
### 1. මූලික ව්යුහය (The Structure)
අනාගත කාලයේදී ඕනෑම වාක්යයක් සෑදෙන්නේ මෙලෙසයි:
Subject + Will + Verb (Base form)
මෙහිදී Will යන්න අනිවාර්යයෙන්ම භාවිතා වේ. ක්රියා පදය සඳහා එහි මූලික ස්වරූපය (උදා: go, eat, play) පමණක් යොදාගන්න.
### 2. උදාහරණ කිහිපයක්
මම යන්නම්. I will go.
ඇය උයාවි. She will cook.
ඔවුන් සෙල්ලම් කරාවි. They will play.
වැස්ස වහීවි. It will rain.
### 3. මතක තබා ගැනීමට පහසු ක්රම
වෙනස් නොවන ක්රියා පදය:
අතීත කාලයේදී හෝ වර්තමාන කාලයේදී මෙන් ක්රියා පදයට -ed හෝ -s එකතු කිරීමට අවශ්ය නැත.
(He will eats යන්න වැරදිය, He will eat යන්න නිවැරදිය)
Shall භාවිතය: පැරණි ඉංග්රීසි නීති වලට අනුව *I* සහ *We* සඳහා *Shall* භාවිතා කළත්, වර්තමානයේ ඕනෑම උක්තයක් සඳහා **Will** භාවිත කිරීම ප්රමාණවත්ය.
කෙටි කිරීම්:
කතා කිරීමේදී 'I will' යන්න I'llලෙසද, 'She will' යන්න She'll ලෙසද කෙටි කර භාවිතා කළ හැකිය.
### 4. සෘණාත්මක වාක්ය (Negative Sentences)
යමක් සිදු නොවනු ඇතැයි පැවසීමට **Will not** හෝ එහි කෙටි යෙදුම වන **Won't** භාවිතා කරන්න.
I will not come. (මම එන්නේ නැහැ.)
He won'thelp. (ඔහු උදව් කරන්නේ නැහැ.)
### 5. ප්රශ්න ඇසීම (Questions)
ප්රශ්නයක් ඇසීමේදී Will යන්න වාක්යයේ මුලට ගන්න.
Will you help me? (ඔයා මට උදව් කරනවාද?)
Will they win? (ඔවුන් දිනාවිද?)
අනාගතයේ සිදුවන දෙයක් ගැන අනාවැකි කීමට හෝ ක්ෂණිකව ගන්නා තීරණ ගැන පැවසීමට මෙම කාලය නිතරම භාවිතා වේ.
ඉංග්රීසි භාෂාවේදී ක්රියාපදයකට (Verb) **'ing'** එකතු කිරීමේදී (Present Participle සාදන විට) අනුගමනය කළ යුතු ප්රධාන නීති කිහිපයක් තිබේ. ඒවා සරලව පහත පරිදි හඳුනාගත හැකිය:
### 1. සාමාන්ය නීතිය (General Rule)
බොහෝ ක්රියාපද සඳහා අගට කෙලින්ම **'ing'** එකතු කරනු ලැබේ.
Play + ing → Playing
Go + ing → Going
Eat + ing → Eating
### 2. අගට 'e' අකුර ඇති විට
ක්රියාපදයක අගට **'e'** අකුර තිබේ නම්, එම 'e' අකුර ඉවත් කර 'ing' එකතු කරන්න.
Make→ Making
Write → Writing
Dance → Dancing
විශේෂ අවස්ථාව:
අගට 'ee'තිබේ නම් එය වෙනස් නොවේ.
(උදා: See → Seeing)
### 4. අගට 'ie' ඇති විට
ක්රියාපදයක් **'ie'** අකුරු දෙකෙන් අවසන් වේ නම්, එම 'ie' වෙනුවට **'y'** යොදා 'ing' එකතු කරන්න.
Lie → Lying
Die→ Dying
Tie → Tying
### 5. අගට 'y' හෝ 'w' ඇති විට
ක්රියාපදයේ අගට **'y'** හෝ **'w'** තිබේ නම්, අවසන් අකුර double කරන්නේ නැත. කෙලින්ම 'ing' එකතු කරන්න.
Say → Saying
Draw → Drawing
Buy → Buying
### 3. g/m/n/t/p/l
කෙටි ස්වර ශබ්දයක් ඇති විට (CVC Rule)
ක්රියාපදයක් ව්යාංජන-ස්වර-ව්යාංජන (**Consonant + Vowel + Consonant**) රටාවෙන් අවසන් වන අතර එය කෙටි ශබ්දයක් නම්, අවසන් අකුර double කර 'ing' එකතු කරන්න.
Run → Running (n අකුර දෙවරක් ලියවේ)
Sit→ Sitting (t අකුර දෙවරක් ලියවේ)
Stop → Stopping (p අකුර දෙවරක් ලියවේ)
සරලව කිවහොත්, වචනයක අග අකුරු තුන "ව්යාංජන + ස්වර + ව්යාංජන" රටාවට තිබේ නම් සහ එය කෙටි ශබ්දයක් නම්, අවසන් අකුර දෙවරක් (double) ලියා 'ing' එකතු කළ යුතුය.
### 1. අවසන් අකුර Double වන අවස්ථා (Double the Consonant)
පහත අකුරුවලින් අවසන් වන බොහෝ කෙටි වචනවල අවසන් අකුර double වේ:
G: Dig → Digging, Jog→ Jogging
M: Swim→ Swimming, Skim → Skimming
N: Run → Running, Win→ Winning, Plan→ Planning
T: Put → Putting, Get → Getting, Sit → Sitting
P: Stop→ Stopping, Hop → Hopping
L: Travel→ Travelling (බ්රිතාන්ය ඉංග්රීසි ක්රමය), Cancel→ Cancelling
### 2. අවසන් අකුර Double නොවන අවස්ථා
අකුර g, m, n, t, p වුණත්, ඊට කලින් **ස්වර අකුරු (a, e, i, o, u) දෙකක්** තිබේ නම් හෝ ශබ්දය දිගු නම් අග අකුර double කරන්නේ නැත.
T: Eat → Eating (t ට කලින් e, a ලෙස ස්වර දෙකක් ඇත)
N: Clean→ Cleaning (n ට කලින් e, a ලෙස ස්වර දෙකක් ඇත)
P: Keep → Keeping (p ට කලින් e, e ලෙස ස්වර දෙකක් ඇත)
M: Dream→ Dreaming (m ට කලින් e, a ලෙස ස්වර දෙකක් ඇත)
### විශේෂ සටහන (Stress/ශබ්දය අවධාරණය කිරීම)
වචනයක කොටස් දෙකක් (syllables) තිබේ නම්, අවසාන කොටසට ශබ්දයේ බර (stress) වැටෙන්නේ නැතිනම් අකුර double නොවේ.
Open→ Opening ('n' double නොවේ, මොකද මුල් කොටසට ශබ්දයේ බර වැටෙන නිසා)
Visit → Visiting ('t' double නොවේ)
**කෙටියෙන් මතක තබා ගන්න:**
වචනය කෙටි නම්, අගට ව්යාංජනයක් සහ ඊට කලින් එක ස්වරයක් (Single Vowel) පමණක් තිබේ නම්, අනිවාර්යයෙන්ම අවසන් අකුර double කරන්න.
නිවැරදිව 'ing' එකතු කිරීමේදී බලපාන මේ **අකුරු Double කිරීමේ නීතිය** තවත් පැහැදිලිව, කරුණු 3ක් යටතේ මෙහෙම තේරුම් ගනිමු.
මෙහිදී ප්රධාන වශයෙන්ම බැලිය යුත්තේ වචනයේ අග අකුරු 3 දෙසයි.
### 1. 1-1-1 නීතිය (The 1-1-1 Rule)
වචනයක අවසන් අකුර Double කිරීමට නම් මෙම කොන්දේසි 3ම සම්පූර්ණ විය යුතුයි:
1. වචනය **එක් කොටසක** (One syllable) කෙටි වචනයක් විය යුතුයි.
2. එහි අවසානයට ඇත්තේ **එක් ස්වරයක්** (One vowel: a, e, i, o, u) පමණක් විය යුතුයි.
3. එම ස්වරයට පසුව ඇත්තේ **එක් ව්යාංජනයක්** (One consonant) පමණක් විය යුතුයි.
**උදාහරණ බලමු:**
* **Run (R - u - n):**
* එක් කොටසයි.
* 'u' කියන ස්වරය පමණයි මැද තියෙන්නේ.
* අගට 'n' කියන ව්යාංජනය තියෙනවා.
* එබැවින්: **Running**
* **Stop (S - t - o - p):**
* එක් කොටසයි.
* 'o' කියන ස්වරය පමණයි තියෙන්නේ.
* අගට 'p' තියෙනවා.
* එබැවින්: **Stopping**
### 2. ස්වර දෙකක් ආවොත් (Double Vowels)
අග ව්යාංජනයට (g, m, n, t, p) කලින් **ස්වර අකුරු 2ක්** එක ළඟ ආවොත්, කිසිම විටක අග අකුර Double කරන්නේ **නැත.**
* **Meet:** මෙහි 't' ට කලින් 'ee' ලෙස ස්වර දෙකක් ඇත. **Meeting**
* **Rain:** මෙහි 'n' ට කලින් 'ai' ලෙස ස්වර දෙකක් ඇත. **Raining**
* **Sleep:** මෙහි 'p' ට කලින් 'ee' ලෙස ස්වර දෙකක් ඇත. **Sleeping**
### 3. අකුරු දෙකක් ආවොත් (Double Consonants)
වචනයේ අගට ව්යාංජන අකුරු 2ක් (Consonant cluster) එක ළඟ තිබේ නම්, එවිටත් Double කරන්නේ නැත.
* **Help:** අගට l සහ p අකුරු දෙකක් ඇත. **Helping**
* **Want:** අගට n සහ t අකුරු දෙකක් ඇත. **Wanting**
* **Lift:** අගට f සහ t අකුරු දෙකක් ඇත. **Lifiting**
### විශේෂ අවධානයට: 'L' අකුරේ වෙනස
'L' අකුරෙන් අවසන් වන වචනවලදී (උදා: Travel, Control, Cancel) කුඩා වෙනසක් පවතී:
* **British English (UK):** මෙහිදී සැමවිටම 'L' අකුර double කරයි. (Travel **Travelling**)
* **American English (US):** මෙහිදී double කරන්නේ ශබ්දය තදින් වැටේ නම් පමණි. (Travel **Traveler/Traveling**)
### මතක තබා ගැනීමට කෙටි ක්රමයක්:
'ing' එකතු කිරීමේ කෙටි ක්රමය සරලවම මෙන්න මේ විදිහට මතක තබා ගන්න පුළුවන්. මෙහි **V** කියන්නේ ස්වර (a, e, i, o, u) වලට වන අතර **C** කියන්නේ ව්යාංජන අකුරු වලටයි.
### 1. V + C රටාව (අවසාන අකුර Double කරන්න)
වචනයක අගට එක ස්වරයක් සහ එක ව්යාංජනයක් තිබේ නම්, අග අකුර දෙවරක් ලියන්න.
Cut ➡️ u (V) + t (C) ➡️ Cutting
Get ➡️ e (V) + t (C) ➡️ Getting
Swim ➡️ i (V) + m (C) ➡️ Swimming
Plan ➡️ a (V) + n (C) ➡️ Planning
### 2. VV + C රටාව (Double කරන්නේ නැත)
ව්යාංජනයට කලින් ස්වර අකුරු දෙකක් එක ළඟ තිබේ නම්, අග අකුර සාමාන්ය පරිදිම තබන්න.
Keep➡️ ee (VV) + p (C) ➡️ Keeping
Rain ➡️ ai (VV) + n (C) ➡️ Raining
Feed ➡️ ee (VV) + d (C) ➡️ Feeding
Look ➡️ oo (VV) + k (C) ➡️ Looking
### 3. V + CC රටාව (Double කරන්නේ නැත)
ස්වරයකට පසුව ව්යාංජන අකුරු දෙකක් තිබේ නම්, එවිටත් අග අකුර වෙනස් නොකරන්න.
Jump ➡️ u (V) + mp (CC) ➡️ Jumping
Send ➡️ e (V) + nd (CC) ➡️ Sending
Pink ➡️ i (V) + nk (CC) ➡️ Pinking
Hold ➡️ o (V) + ld (CC) ➡️ Holding
### විශේෂයෙන් මතක තබා ගන්න:
**w, x, y** යන අකුරු වලින් අවසන් වන වචන වලදී, ඊට කලින් එක ස්වරයක් තිබුණත් එම අකුරු කිසිවිටකත් Double කරන්නේ නැත.
Fly ➡️ Flying
Mix ➡️ Mixing
Row ➡️ Rowing
ඉංග්රීසි භාෂාවේ -ing ප්රත්යය සහිත වචන (V+ing) වාක්යයක යෙදෙන ආකාරය අනුව එහි අර්ථය සහ ව්යාකරණාත්මක කාර්යභාරය වෙනස් වේ.
ඔබ ඇසූ පරිදි **Read** යන පදය අවස්ථා තුනකදී භාවිත වන ආකාරය පහත දැක්වේ:
### 1. ක්රියා පදයක් ලෙස (As a Verb)
මෙහිදී එයින් සිදුකරන ක්රියාවක් අදහස් වේ. සාමාන්යයෙන් සහායක ක්රියා පදයක් (am, is, are, was, were) සමඟ යෙදේ.
උදාහරණය:
I am reading a book.
තේරුම: මම පොතක් කියවමින් සිටිමි. (මෙහි 'reading' යනු සිදුවෙමින් පවතින ක්රියාවයි.)
### 2. නාම පදයක් ලෙස (As a Noun / Gerund)
ක්රියාවක නම ප්රකාශ කිරීම සඳහා මෙය යොදා ගනී. ඉංග්රීසි ව්යාකරණ වලදී මෙයට **Gerund** එකක් යැයි කියනු ලැබේ.
උදාහරණය:
Reading is my hobby.
තේරුම: කියවීම මගේ විනෝදාංශයයි. (මෙහි 'reading' යනු ක්රියාවක් නොව, එක්තරා ක්රියාවක නමකි.)
### 3. නාමවිශේෂණයක් ලෙස (As an Adjective / Participle)
යම් නාම පදයක් විස්තර කිරීම සඳහා මෙය යොදා ගනී.
උදාහරණය: Look at that reading lamp.
තේරුම: අර කියවන (කියවීමට ගන්නා) ලාම්පුව දෙස බලන්න. (මෙහි 'reading' යන්නෙන් ලාම්පුව කුමන වර්ගයේ එකක්දැයි විස්තර කරයි.)
### සාරාංශය (Summary Table)
Verb ➡️He is reading. ➡️කියවමින් සිටිනවා
Noun ➡️ I like reading ➡️කියවීමට (කියවීම යන දේට)
Adjective ➡️Use the reading glasses. ➡️ කියවන (වර්ගීකරණය)
තවත් උදාහරණ කිහිපයක් භාවිතයෙන් මෙම වෙනස තේරුම් ගනිමු. ඉංග්රීසි භාෂාවේ **-ing** ආකාරය මෙලෙස භාවිත වන පොදු වචන කිහිපයක් පහත දැක්වේ.
### 1. "Writing" (ලියනවා / ලිවීම)
Verb: She is writing a letter. (ඇය ලිපියක් ලියමින් සිටියි.)
Noun: Her writing is very beautiful. (ඇයගේ ලිවීම/අත් අකුරු ඉතා ලස්සනයි.)
Adjective: I need some writing paper. (මට ලියන කඩදාසි කිහිපයක් අවශ්යයි.)
### 2. "Running" (දුවනවා / දිවීම)
* Verb: The dog is running fast. (බල්ලා වේගයෙන් දුවමින් සිටියි.)
* Noun: Running is good for health. (දිවීම සෞඛ්යයට හිතකරයි.)
* Adjective: Turn off the running water. (ගලා යන ජලය වසා දමන්න.)
### 3. "Swimming" (පීනනවා / පිහිනීම)
* Verb: They are swimming in the pool. (ඔවුන් තටාකයේ පීනමින් සිටිති.)
* Noun: I like swimming. (මම පිහිනීමට කැමතියි.)
* Adjective: He is wearing a swimming suit. (ඔහු පිහිනුම් ඇඳුමක් ඇඳ සිටියි.)
### මතක තබා ගැනීමට කෙටි ක්රමයක්:
Verb: ඉස්සරහින් am, is, are, was, were වැනි වචනයක් තිබේ නම් එය ක්රියා පදයකි.
Noun: වාක්යයක උක්තය (Subject) ලෙස හෝ කර්මය (Object) ලෙස "යම් දෙයක නමක්" ලෙස යෙදේ නම් එය නාම පදයකි.
Adjective: තවත් නාම පදයකට (උදා: suit, paper, water) කලින් යෙදී එය විස්තර කරයි නම් එය නාමවිශේෂණයකි.
අපි මේක වාක්ය ඇතුළේ ඒ ඒ වචනයට හිමි "රැකියාව" අනුව තේරුම් ගනිමු. එකම වචනය වුණත්, ඒක වාක්යයේ ඉන්න තැන අනුව කරන වැඩේ වෙනස් වෙනවා.
අපි "Drinking" කියන වචනය ගමු.
### 1. වැඩක් (Action) කරනවා නම් = Verb
යම් කෙනෙක් හෝ සතෙක් ඒ මොහොතේ යම් ක්රියාවක යෙදෙන බව පවසන විට මෙය ක්රියා පදයක් (Verb) වේ.
හඳුනාගන්නා ක්රමය: am / is / are / was / were යන වචනයකට පසුව මෙය යෙදේ.
උදාහරණය: "He is drinking water."
තේරුම: ඔහු වතුර බොමින් සිටියි. (මෙහිදී 'drinking' කියන්නේ ඔහු කරන වැඩේටයි.)
### 2. නමක් (Name) ලෙස යෙදේ නම් = Noun
කිසිම කෙනෙක් ක්රියාවක් කරන්නේ නැතිව, ඒ ක්රියාවේ නම පමණක් පවසන විට එය නාම පදයක් (Noun/Gerund) වේ.
හඳුනාගන්නා ක්රමය: වාක්යය පටන් ගන්නා වචනය ලෙස හෝ "මම කැමතියි..." වැනි අදහසක් දීමට මෙය යෙදේ.
උදාහරණය: "Drinking water is healthy."
තේරුම: වතුර බීම සෞඛ්ය සම්පන්නයි. (මෙහිදී කවුරුත් බොන්නේ නැත, 'බීම' යන නම ගැන පමණක් කතා කරයි.)
### 3. විස්තරයක් (Description) කරයි නම් = Adjective
යම්කිසි භාණ්ඩයක් හෝ දෙයක් කුමන වර්ගයේ එකක්දැයි විස්තර කිරීමට මෙය යෙදේ.
හඳුනාගන්නා ක්රමය: තවත් නාම පදයකට (භාණ්ඩයකට හෝ සතෙකුට) පෙර මෙම වචනය යෙදේ.
උදාහරණය: "This is drinking water."
තේරුම: මේවා බොන (බීමට ගන්නා) වතුරයි.
(මෙහිදී වතුරේ වර්ගය විස්තර කරයි. නාන වතුර හෝ සෝදන වතුර නොව 'බොන' වතුරයි.)
### තවත් පැහැදිලි මේ ටික බලන්න
Verb ➡️ මොනවාද කරන්නේ? ➡️ She is singing. (ඇය සින්දු කියනවා)
Noun ➡️ මොකක්ද ඒ දේ? ➡️ Singing is an art. (සින්දු කීම කලාවකි)
Adjective ➡️ මොන වගේ දෙයක්ද? ➡️ A singing bird. (ගයන/සින්දු කියන කුරුල්ලෙක්)
පහත වාක්ය තුනේ "Running" යන වචනයේ තේරුම් තුන වෙනස් වන හැටි බලන්න:
1. The boy is running. (කොල්ලා දුවනවා - Verb)
2. Running is a sport. (දිවීම ක්රීඩාවකි - Noun)
3. He has running shoes. (ඔහුට දිවීමට ගන්නා සපත්තු තිබේ - Adjective)
ඉංග්රීසි භාෂාවේදී Am, Is, Are (Be-verbs) භාවිත කරන්නේ කෙනෙකු හෝ දෙයක් "පවතින" ආකාරය, "කවුද" යන්න හෝ "කොහේද" සිටින්නේ යන්න ප්රකාශ කිරීමටයි.
මෙය ඉතා සරලව තේරුම් ගැනීමට පහත පියවර බලන්න:
1. මේවා භාවිතා වන අවස්ථා
නම ප්රකාශ කිරීමට: I am Kasun. (මම කසුන්.)
තත්ත්වය හෝ ගුණාංගයක් පැවසීමට: She is happy. (ඇය සතුටින් සිටියි.)
ස්ථානයක් පැවසීමට: They are at home. (ඔවුන් නිවසේ සිටිති.)
වෘත්තියක් පැවසීමට: He is a doctor. (ඔහු වෛද්යවරයෙකි.)
කෙටි ක්රම (Short Forms)
කතා කිරීමේදී සහ ලිවීමේදී මේවා කෙටියෙන් ද භාවිතා වේ:
I am ➡️ I'm
He is ➡️ He's
She is ➡️ She's
They are ➡️ They're
We are ➡️ We're
වාක්යයක් ගොඩනැගීමේදී ඔබ කළ යුත්තේ වාක්යය ආරම්භ වන පුද්ගලයා කවුදැයි බලා නිවැරදි පදය තෝරා ගැනීමයි.
1. "මම" (I) ගැන පවසන විට: Am
"I" යන පදය සමඟ සැමවිටම භාවිතා වන්නේ Am පමණි.
I am a student. (මම ශිෂ්යයෙක්.)
I am happy. (මම සතුටින්.)
2. "එක් අයෙක්" (Singular) ගැන පවසන විට: Is
තනි පුද්ගලයෙක්, සතෙක් හෝ වස්තුවක් ගැන පවසන විට Is භාවිතා වේ. (He, She, It වැනි පද සමඟ)
He is my brother. (ඔහු මගේ සහෝදරයා.)
She is kind. (ඇය කරුණාවන්තයි.)
It is a hot day. (එය රස්නය ඇති දවසක්.)
The chart is clear. (ප්රස්ථාරය පැහැදිලියි.)
3. "කීප දෙනෙක්" (Plural) ගැන පවසන විට: Are
පුද්ගලයන් හෝ දේවල් කීපයක් ගැන පවසන විට Are භාවිතා වේ. මෙහිදී "ඔබ" (You) යන පදය තනි කෙනෙකුට වුවද භාවිතා කරන්නේ බහු වචන නීතිය යටතේ නිසා එයටත් Are යෙදේ. (We, They, You වැනි පද සමඟ)
We are learning. (අපි ඉගෙන ගනිමින් සිටිමු.)
They are traders. (ඔවුන් වෙළෙන්දෝය.)
You are late. (ඔබ ප්රමාදයි.)
The markets are open. (වෙළඳපොළවල් විවෘතයි.)
මතක තබා ගැනීමට කෙටි ක්රමයක්:
I නම් Am
He / She / It / එක් අයෙක් නම් Is
We / They / You / කීප දෙනෙක් නම් Are
She is a teacher. (ඇය තනි පුද්ගලයෙක් බැවින් 'is' යෙදේ.)
We are friends. (අපි කීප දෙනෙක් බැවින් 'are' යෙදේ.)
I am hungry. (මම ගැන පවසන නිසා 'am' යෙදේ.)
It is cold today. (එය යන්න තනි දෙයක් බැවින් 'is' යෙදේ.)
### Negative form
යමක් "නැත" (Negative) යන අදහස පැවසීමට නම් am, is, are පදයට පසුව not යන වචනය එක් කළ යුතුයි.
උදාහරණ කිහිපයක්:
I am not tired. (මට මහන්සි නැත.)
He is not at home. (ඔහු නිවසේ නැත.)
They are not coming. (ඔවුන් එන්නේ නැත.)
### Question form
මේවා භාවිත කරමින් ප්රශ්නයක් අසන ආකාරය බලමු. එහිදී සිදුවන්නේ වාක්යයේ ඇති Am, Is, Are පදය වාක්යයේ ඉදිරියටම පැමිණීමයි.
උදාහරණ:
You are ready. ➡️ Are you ready? (ඔබ සූදානම්ද?)
He is happy. ➡️ Is he happy? (ඔහු සතුටින්ද?)
I am right. ➡️ Am I right? (මම නිවැරදිද?)
ප්රකාශයක්: The price is high. (මිල වැඩියි.)
ප්රතික්ෂේපයක්: The price is not high. (මිල වැඩි නැහැ.)
ප්රශ්නයක්: Is the price high? (මිල වැඩිද?)
"Is" භාවිතය (තනි පුද්ගලයෙක් හෝ දෙයක් සඳහා)
විශේෂයෙන්ම He, She, It හෝ තනි නමක් (උදා: Kamal, Market, Computer) සමඟ මෙය යෙදේ.
ප්රකාශය: The computer is fast. (පරිගණකය වේගවත්.)
ප්රතික්ෂේපය: The computer is not fast. (පරිගණකය වේගවත් නැත.)
ප්රශ්නය: Is the computer fast? (පරිගණකය වේගවත්ද?)
"Are" භාවිතය (කීප දෙනෙක් හෝ දේවල් සඳහා)
We, They, You හෝ බහු වචන (උදා: Students, Apps, Charts) සමඟ මෙය යෙදේ.
ප්රකාශය: You are a good student. (ඔබ දක්ෂ ශිෂ්යයෙක්.)
ප්රතික්ෂේපය: You are not a good student. (ඔබ දක්ෂ ශිෂ්යයෙක් නෙවෙයි.)
ප්රශ්නය: Are you a good student? (ඔබ දක්ෂ ශිෂ්යයෙක්ද?)
"Am" භාවිතය ("මම" හෙවත් "I" සඳහා පමණි)
ප්රකාශය: I am tired now. (දැන් මට මහන්සියි.)
ප්රතික්ෂේපය: I am not tired now. (දැන් මට මහන්සි නැහැ.)
ප්රශ්නය: Am I tired now? (දැන් මට මහන්සිද?)
It is raining. (වහිනවා)
It is not raining. (වහින්නේ නැහැ)
Is it raining? (වහිනවාද?)
They are winners. (ඔවුන් ජයග්රාහකයෝ)
They are not winners. (ඔවුන් ජයග්රාහකයෝ නෙවෙයි)
Are they winners? (ඔවුන් ජයග්රාහකයෝද?)
She is at home. (ඇය ගෙදර)
She is not at home. (ඇය ගෙදර නැහැ)
Is she at home? (ඇය ගෙදරද?)
ප්රකාශය: They are friends. (ඔවුන් මිතුරන්.)
ප්රතික්ෂේපය: They are not friends. (ඔවුන් මිතුරන් නෙවෙයි.)
ප්රශ්නය: Are they friends? (ඔවුන් මිතුරන්ද?)
ප්රායෝගික මතක් කිරීම්:
ප්රකාශය: කර්තෘට (I, He, We...) පසුව කෙලින්ම am, is, are යොදන්න.
ප්රතික්ෂේපය: එම පදයට පසුව not යන වචනය එක් කරන්න.
ප්රශ්නය: වාක්යය ආරම්භයේදීම Am, Is, Are භාවිතා කරන්න.
Was සහ Were කියන්නේ ඉංග්රීසි භාෂාවේ අතීත කාලය (Past Tense) ගැන කතා කරද්දී භාවිතා කරන "Be" ක්රියාපද දෙකක්. මේ දෙක පාවිච්චි කරන්නේ "සිටියා", "වුණා", "තිබුණා" වැනි අදහස් ප්රකාශ කරන්නයි.
ප්රධාන වාක්ය රටාව:
Subject + was / were + (Verb + ing) + Rest of the sentence
I / He / She / It (ඒක වචන) + was + Verb-ing
I was playing cricket. (මම ක්රිකට් සෙල්ලම් කරමින් සිටියා.)
She was cooking dinner. (ඇය රාත්රී ආහාරය පිසමින් සිටියා.)
We / You / They (බහු වචන) + were + Verb-ing
They were watching a movie. (ඔවුන් චිත්රපටයක් නරඹමින් සිටියා.)
We were waiting for the bus. (අපි බස් එක එනකම් බලන් හිටියා.)
වැදගත් කරුණු 3ක්:
කාලය (Timing): මේ රටාව පාවිච්චි කරන්නේ අතීතයේ යම් නිශ්චිත වෙලාවක ක්රියාවක් සිදු වෙමින් (Continuous) පැවති බව පෙන්වීමටයි.
ප්රශ්න ඇසීම: Was/Were වාක්යයේ මුලට ගෙන ඒමෙන් ප්රශ්න සෑදිය හැකියි.
Was he sleeping? (ඔහු නිදාගෙන සිටියාද?)
නැත යන්න පැවසීම: Was/Were වලට පසු 'not' එකතු කරන්න.
You were not listening. (ඔබ සවන් දෙමින් සිටියේ නැහැ.)
මේක ඉතාම සරලව මතක තබා ගන්නා ආකාරය පහත දැක්වේ:
1. Was භාවිතා කරන්නේ කවදාද?
යම්කිසි එක් අයෙක් හෝ එක් දෙයක් (Singular) ගැන කතා කරන විට 'Was' භාවිතා කරයි.
I (මම) → I was (මම සිටියා)
He (ඔහු) → He was (ඔහු සිටියා)
She (ඇය) → She was (ඇය සිටියා)
It (එය) → It was (එය තිබුණා / වුණා)
Any Single Name (උදා: Kamal, Nimal) → Kamal was
උදාහරණ:
I was tired yesterday. (ඊයේ මට මහන්සි වී තිබුණා.)
She was a teacher. (ඇය ගුරුවරියක්ව සිටියා.)
2. Were භාවිතා කරන්නේ කවදාද?
වැඩි දෙනෙක් හෝ දේවල් කිහිපයක් (Plural) ගැන කතා කරන විට 'Were' භාවිතා කරයි. මෙහිදී "You" (ඔබ/ඔයාලා) සඳහා සෑම විටම භාවිතා කරන්නේ 'Were' පමණි.
We (අපි) → We were (අපි සිටියා)
You (ඔබ / ඔබලා) → You were (ඔබ සිටියා)
They (ඔවුන් / ඒවා) → They were (ඔවුන් සිටියා)
Plural names (උදා: Dogs, Friends) → Friends were
උදාහරණ:
We were at home. (අපි ගෙදර හිටියා.)
They were happy. (ඔවුන් සතුටින් සිටියා.)
You were late. (ඔබ ප්රමාද වී සිටියා.)
කෙටි මතකයක්:
Was = මම සහ තනි පුද්ගලයෙක්/දෙයක් සඳහා.
Were = "You" සහ කණ්ඩායමක්/දේවල් කිහිපයක් සඳහා.
ප්රශ්නයක් අහනවා නම්:
වාක්යයේ මුලට Was/Were ගෙන එන්න.
Was he happy? (ඔහු සතුටින් සිටියාද?)
Were they here? (ඔවුන් මෙහි සිටියාද?)
නැත (Negative) යනුවෙන් පවසනවා නම්:
Was/Were වලට පසු 'Not' එක් කරන්න.
I was not (wasn't) there. (මම එතන හිටියේ නැහැ.)
We were not (weren't) busy. (අපි කාර්යබහුල වුණේ නැහැ.)
Present Continuous Tense (වර්තමාන අඛණ්ඩ කාලය) භාවිතා කරන්නේ මේ මොහොතේ හෝ මේ කාල පරාසයේ සිදු වෙමින් පවතින ක්රියාවන් ගැන කතා කිරීමටයි.
මෙය ගොඩනැගෙන්නේ am / is / are යන සහායක ක්රියා පද සහ ප්රධාන ක්රියා පදයට ing එකතු කිරීමෙනි.
### 1. ප්රකාශන (Statements / Affirmative)
යම් ක්රියාවක් සිදුවෙමින් පවතින බව පවසන වාක්ය මෙහිදී අදාළ වේ.
වාක්ය රටාව:
Subject + am/is/are + Verb+ing
I am eating.
(මම කමින් ඉන්නවා.)
He/She/It is playing.
(ඔහු/ඇය/එය සෙල්ලම් කරමින් ඉන්නවා.)
We/You/They are running.
(අපි/ඔබ/ඔවුන් දුවමින් ඉන්නවා.)
### 2. සෘනාත්මක ප්රකාශ (Negative Statements)
යම් ක්රියාවක් සිදුවෙමින් නොපවතින බව පැවසීමට not භාවිතා කරයි.
වාක්ය රටාව:
Subject + am/is/are + not + Verb+ing
I am not eating.
(මම කමින් නෙවෙයි ඉන්නේ.)
He is not (isn't) playing.
(ඔහු සෙල්ලම් කරමින් නෙවෙයි ඉන්නේ.)
They are not (aren't) running. (ඔවුන් දුවමින් නෙවෙයි ඉන්නේ.)
### 3. ප්රශ්න (Questions / Interrogative)
ප්රශ්නයක් ඇසීමේදී සහායක ක්රියා පදය (am/is/are) වාක්යයේ මුලට පැමිණේ.
වාක්ය රටාව:
Am/Is/Are + Subject + Verb+ing?
Am I eating?
(මම කමින්ද ඉන්නේ?)
Is he playing?
(ඔහු සෙල්ලම් කරමින්ද ඉන්නේ?)
Are they running?
(ඔවුන් දුවමින්ද ඉන්නේ?)
මතක තබා ගන්න:
Am යෙදෙන්නේ I සඳහා පමණි.
Is යෙදෙන්නේ ඒකවචන (Singular) පද සඳහාය (He, She, It, Kamal).
Are යෙදෙන්නේ බහුවචන (Plural) පද සඳහාය (We, You, They, Boys).
Present Continuous Tense එකේදී ක්රියා පදයක් (Verb+ing) වෙනුවට නාම විශේෂණ (Adjectives) භාවිතා කරන විට වාක්යයේ අර්ථය තරමක් වෙනස් වේ.
මෙහිදී ක්රියාවක් සිදුවනවා වෙනුවට, යම් කෙනෙකුගේ හෝ දෙයක ස්වභාවය හෝ තත්ත්වය විස්තර කෙරේ.
මෙහිදී am / is / are යන සහායක ක්රියා පද "සිටිනවා", "ඉන්නවා" හෝ "වේ" යන අර්ථය ලබා දෙයි.
### 1. ප්රකාශන (Statements)
වාක්ය රටාව:
Subject + am/is/are + Adjective
I am happy.
(මම සතුටින් ඉන්නවා.)
He is tall.
(ඔහු උසයි.)
They are busy.
(ඔවුන් කාර්යබහුලයි.)
### 2. සෘනාත්මක ප්රකාශ (Negative)
නැත යන අර්ථය දීමට not එක් කරයි.
වාක්ය රටාව:
Subject + am/is/are + not + Adjective
I am not hungry.
(මට බඩගිනි නැහැ.)
She is not (isn't) angry.
(ඇයට කේන්ති ගිහින් නැහැ.)
We are not (aren't) late.
(අපි ප්රමාද නැහැ.)
### 3. ප්රශ්න (Questions)
සහායක ක්රියා පදය මුලට යොදා ප්රශ්න අසයි.
වාක්ය රටාව:
Am/Is/Are + Subject + Adjective?
Are you ready?
(ඔබ සූදානම්ද?)
Is he tired?
(ඔහුට මහන්සිද?)
Is it cold?
(එය සීතලද?)
### විශේෂ කරුණක්:
"Being" භාවිතා කිරීම
යමෙකු සාමාන්යයෙන් නැති ස්වභාවයක් මේ මොහොතේ පමණක් පෙන්වනවා නම්, නාම විශේෂණයට කලින් being යොදනු ලැබේ.
He is being selfish. (ඔහු (මේ වෙලාවේ) ආත්මාර්ථකාමී ලෙස හැසිරෙනවා.)
You are being helpful. (ඔබ (දැන්) උදවු සහගතව ඉන්නවා.)
Past Continuous Tense (අතීත අඛණ්ඩ කාලය) භාවිතා කරන්නේ අතීතයේ යම් නිශ්චිත කාලයකදී සිදුවෙමින් පැවති ක්රියාවක් ගැන පැවසීමටයි.
සරලව පවසනවා නම්, "මම කරමින් සිටියා", "ඔහු යමින් සිටියා" වැනි අදහස් මෙයින් ප්රකාශ වේ.
### 1. ප්රකාශන (Positive Statements)
මෙහිදී වාක්ය සැකසෙන්නේ මෙලෙසයි:
Subject + was/were + Verb(ing)
Was භාවිතා කරන්නේ: I, He, She, It සහ ඒකවචන (Singular) නාමපද සඳහායි.
Were භාවිතා කරන්නේ: You, We, They සහ බහුවචන (Plural) නාමපද සඳහායි.
උදාහරණ:
I was watching TV.
(මම රූපවාහිනිය නරඹමින් සිටියා.)
They were playing cricket. (ඔවුන් ක්රිකට් සෙල්ලම් කරමින් සිටියා.)
### 2. සෘනාත්මක ප්රකාශන (Negative Statements)
යමක් සිදු වෙමින් පැවතියේ නැති බව පැවසීමට 'not' එකතු කරනු ලැබේ.
Subject + was/were + not + Verb(ing)
Was not = Wasn't
Were not = Weren't
උදාහරණ:
She wasn't (was not) sleeping. (ඇය නිදාගෙන සිටියේ නැහැ.)
We weren't (were not) talking. (අපි කතා කරමින් සිටියේ නැහැ.)
### 3. ප්රශ්න ඇසීම (Questions)
ප්රශ්නයක් ඇසීමේදී was/were වාක්යයේ මුලට පැමිණේ.
Was/Were + Subject + Verb(ing)?
උදාහරණ:
Was he studying?
(ඔහු පාඩම් කරමින් සිටියාද?)
Were you waiting for me?
(ඔබ මා වෙනුවෙන් බලා සිටියාද?)
### සාරාංශය
Positive
I was eating. මම කමින් සිටියා.
Negative
I was not eating. මම කමින් සිටියේ නැහැ.
Question
Was I eating? මම කමින් සිටියාද?
මතක තබා ගන්න:
අතීතයේ එක් මොහොතක සිදුවූ දෙයක් (I ate - මම කෑවා) සහ සිදුවෙමින් පැවති දෙයක් (I was eating - මම කමින් සිටියා) අතර වෙනස හඳුනා ගැනීම වැදගත් වේ.
Future Continuous Tense (අනාගත අඛණ්ඩ කාලය) භාවිතා කරන්නේ අනාගතයේ යම් නිශ්චිත වෙලාවක සිදුවෙමින් පවතින ක්රියාවක් ගැන කතා කිරීමටයි.
මෙහිදී සහායක ක්රියා පදය ලෙස "will be" යන්නත්, ප්රධාන ක්රියා පදයට "-ing" ශබ්දයත් (V+ing) එකතු කරනු ලබනවා.
### 1. Positive Form
යම් ක්රියාවක් අනාගතයේ සිදුවෙමින් පවතිනු ඇති බව පැවසීමට මෙය භාවිතා කරයි.
Format:
Subject + will be + Verb(ing) + Object
I will be eating.
(මම කමින් ඉන්නවා ඇති.)
They will be playing cricket. (ඔවුන් ක්රිකට් සෙල්ලම් කරමින් ඉන්නවා ඇති.)
She will be sleeping at 10 PM. (ඇය රාත්රී 10 ට නිදාගනිමින් ඉන්නවා ඇති.)
### 2. Negative Form
යම් ක්රියාවක් අනාගතයේ සිදුවෙමින් පවතින්නේ නැති බව පැවසීමට මෙය භාවිතා කරයි.
මෙහිදී will සහ be අතරට "not" යන්න එකතු වේ. (will not = won't)
Format:
Subject + will not be + Verb(ing) + Object
* I will not be eating.
(මම කමින් ඉන්නේ නැති වේවි.)
* They won't be playing cricket.
(ඔවුන් ක්රිකට් සෙල්ලම් කරමින් ඉන්නේ නැති වේවි.)
* It won't be raining tomorrow.
(හෙට වැස්ස වහින එකක් නැති වේවි.)
### 3. Question Form (ප්රශ්නාර්ථ වාක්ය)
අනාගතයේ යම් ක්රියාවක් සිදුවෙමින් පවතිනු ඇත්දැයි ඇසීමට මෙය භාවිතා කරයි. මෙහිදී "will" වාක්යයේ මුලට පැමිණේ.
Format:
Will + Subject + be + Verb(ing) + Object?
* Will you be eating?
(ඔබ කමින් ඉන්නවා ඇතිද?)
* Will they be playing cricket? (ඔවුන් ක්රිකට් සෙල්ලම් කරමින් ඉන්නවා ඇතිද?)
* Will she be working tomorrow?
(ඇය හෙට වැඩ කරමින් ඉන්නවා ඇතිද?)
### සාරාංශය
| Positive |
He will be studying.
| Negative |
He will not (won't) be studying.
| Question |
Will he be studying?
Present Perfect tense (වර්තමාන පූර්ණ කාලය)
යම් ක්රියාවක් අතීතයේදී සිදුවී අවසන් නමුත්, එහි බලපෑම තවමත් පවතින අවස්ථාවලදී හෝ කාලය නිශ්චිතවම සඳහන් නොකරන අවස්ථාවලදී මෙය භාවිතා කරයි.
"ලා තියෙනවා, ලා ඉන්නවා" යන අර්ථය ගෙනදේ.
මෙහිදී ප්රධාන වශයෙන් Has හෝ Have සමඟ ක්රියා පදයේ 3 වන ස්වරූපය (Past Participle - V3) භාවිතා වේ.
### 1. Positive Form (ධනාත්මක වාක්ය)
රටාව: Subject + has/have + Past Participle (V3)
වාක්යයේ කතෘ (Subject) අනුව Has හෝ Have තෝරාගත යුතුය.
I, We, You, They -> Have + V3
He, She, It (තනි පුද්ගලයෙක්/වස්තුවක්) -> Has + V3
උදාහරණ
I have eaten rice.
මම බත් කාලා තියෙන්නේ.
She has finished the work. ඇය වැඩේ ඉවර කරලා තියෙන්නේ.
They have gone to school. ඔවුන් පාසල් ගිහින් තියෙන්නේ.
### 2. Negative Form (සෘණාත්මක වාක්ය)
මෙහිදී Has/Have පසුව not යන්න එකතු වේ. (කෙටි කර ලියන විට: hasn't / haven't)
රටාව: Subject + has/have + not + Past Participle (V3)
උදාහරණ
I have not (haven't) eaten rice. මම බත් කාලා නැහැ.
She has not (hasn't) finished the work.
ඇය වැඩේ ඉවර කරලා නැහැ.
### 3. Question Form (ප්රශ්නාර්ථ වාක්ය)
ප්රශ්නයක් සැකසීමේදී Has හෝ Have වාක්යයේ මුලට පැමිණේ.
රටාව: Has/Have + Subject + Past Participle (V3)?
උදාහරණ
Have you eaten rice?
ඔයා බත් කාලද තියෙන්නේ?
Has she finished the work? ඇය වැඩේ ඉවර කරලද තියෙන්නේ?
### මතක තබා ගත යුතු වැදගත් කරුණක්:
Present Perfect tense හිදී ක්රියා පදයේ 3 වන ස්වරූපය (V3) අනිවාර්යයෙන්ම යෙදිය යුතුය.
Go (V1) -> Went (V2) -> Gone (V3)
Eat (V1) -> Ate (V2) -> Eaten (V3)
Work (V1) -> Worked (V2) -> Worked (V3)
Past Perfect Tense (අතීත පූර්ණ කාලය) කියන්නේ අතීතයේ සිදුවීම් දෙකක් ගැන කතා කරන විට, මුලින්ම සිදු වූ සිදුවීම දැක්වීමට භාවිතා කරන කාලයයි.
සරලවම කිව්වොත්: "මම එනකොට ඔහු ගිහින් ඉවරයි" වගේ වාක්යයක "ඔහු ගිහින් ඉවරයි" කියන කොටස Past Perfect වෙනවා.
මෙහිදී සහායක ක්රියා පදය ලෙස සැමවිටම "had" භාවිතා වන අතර, ප්රධාන ක්රියා පදයේ Past Participle (V3) අවස්ථාව යොදා ගනී.
### 1. Positive Form (ධනාත්මක වාක්ය)
මෙහිදී වාක්ය සැකැස්ම මෙසේය:
Subject + had + Past Participle (V3)
I had eaten.
(මම කාලා තිබුණා.)
They had finished the work. (ඔවුන් වැඩේ ඉවර කරලා තිබුණා.)
She had gone home. (ඇය ගෙදර ගිහින් තිබුණා.)
### 2. Negative Form (සෘණාත්මක වාක්ය)
නැත යන අර්ථය දීමට had පසුව not එක් කරයි. කෙටි කර ලිවීමේදී hadn't ලෙස ලියයි.
Subject + had + not + Past Participle (V3)
I had not eaten.
(මම කාලා තිබුණේ නැහැ.)
They hadn't finished the work. (ඔවුන් වැඩේ ඉවර කරලා තිබුණේ නැහැ.)
She hadn't gone home. (ඇය ගෙදර ගිහින් තිබුණේ නැහැ.)
### 3. Question Form (ප්රශ්නාර්ථ වාක්ය)
ප්රශ්නයක් සැකසීමේදී had පදය වාක්යයේ මුලට ගනු ලබයි.
Had + Subject + Past Participle (V3)?
Had you eaten?
(ඔයා කාලද තිබුණේ?)
Had they finished the work? (ඔවුන් වැඩේ ඉවර කරලද තිබුණේ?)
Had she gone home? (ඇය ගෙදර ගිහින්ද තිබුණේ?)
### මතක තබා ගැනීමට උදාහරණයක් (Timeline)
අතීතයේ සිදුවීම් දෙකක් සසඳන විට:
1. First Action: I had studied (මම පාඩම් කරලා තිබුණා) -> Past Perfect
2. Second Action: My friend came (මගේ යාළුවා ආවා) -> Past Simple
මුළු වාක්යය: "When my friend came, I had studied." (මගේ යාළුවා එනකොට මම පාඩම් කරලා තිබුණේ.)
Future perfect tense එක ගැන සරලව කියනවා නම්, ඒකෙන් අදහස් වෙන්නේ අනාගතයේ යම් නිශ්චිත වෙලාවක් වන විට කර අවසන් වී ඇති දෙයක් ගැනයි. (යමක් "සිදු වී හමාරයි" කියන අදහස මෙහි තිබෙනවා).
will have + Past Participle (V3)
## 1. Positive Form (ධනාත්මක වාක්ය)
යම් ක්රියාවක් අනාගතයේදී සිදුවී අවසන් බව පැවසීමට මෙය යොදා ගනී.
Structure: Subject + will have + V3 + (rest of the sentence)
Example:
I will have finished my homework by 8 p.m.
(මම රාත්රී 8 වන විට මගේ ගෙදර වැඩ අවසන් කර තිබේවි.)
Example:
She will have cooked dinner by the time you arrive.
(ඔයා එනකොට ඇය රාත්රී ආහාරය පිස අවසන් කර තිබේවි.)
## 2. Negative Form (සෘණාත්මක වාක්ය)
යම් ක්රියාවක් අනාගතයේදී සිදුවී අවසන් වී නොමැති බව පැවසීමට මෙය යොදා ගනී.
Structure: Subject + will not have (won't have) + V3 + rest
Example:
I will not have finished my homework by 8 p.m.
(මම රාත්රී 8 වන විට මගේ ගෙදර වැඩ අවසන් කර තිබෙන්නේ නැහැ.)
Example:
They won't have arrived before the meeting starts.
(රැස්වීම ආරම්භ වීමට පෙර ඔවුන් පැමිණ තිබෙන්නේ නැහැ.)
## 3. Question Form (ප්රශ්නාර්ථ වාක්ය)
අනාගතයේ යම් වෙලාවක් වන විට යමක් සිදු වී අවසන් දැයි ඇසීමට මෙය යොදා ගනී.
Structure: Will + Subject + have + V3 + rest...?
Example:
Will you have finished the report by tomorrow?
(ඔයා හෙට වන විට වාර්තාව අවසන් කර තිබේවිද?)
Example:
Will she have cleaned the house before the guests come?
(අමුත්තන් ඒමට පෙර ඇය නිවස පිරිසිදු කර තිබේවිද?)
### මතක තබා ගත යුතු විශේෂ කරුණු:
Time Markers: Future perfect tense එකේදී බොහෝ විට by (එම වෙලාව වන විට), by the time, before වැනි වචන භාවිතා වේ.
V3 (Past Participle): මෙහිදී සැමවිටම ක්රියා පදයේ තුන්වන ස්වරූපය (V3) භාවිතා කළ යුතුයි. (උදා: gone, eaten, finished, written).
Subject: මෙහිදී Subject එක ඒකවචන හෝ බහුවචන වුවත් (He, She, I, They), වෙනසක් නැතිව will have යොදා ගත හැකියි.
Present Perfect Continuous Tense එක පාවිච්චි කරන්නේ අතීතයේ පටන් ගත් දෙයක් තවමත් සිදුවෙමින් පවතින බව හෝ දැන් නිම වුනත් එහි බලපෑම තවමත් පවතින බව දැක්වීමටයි.
මේකේ ප්රධාන ලක්ෂණය තමයි යම් ක්රියාවක් කොපමණ කාලයක් තිස්සේ සිදුවුණාද (Duration) යන්න අවධාරණය කිරීම.
### 1. Positive Form (ධනාත්මක වාක්ය)
මෙහිදී වාක්ය රටාව වෙන්නේ:
Subject + have/has + been + Verb(-ing)
I / You / We / They නම් have been භාවිතා කරයි.
He / She / It / Single name නම් has been භාවිතා කරයි.
උදාහරණ:
I have been waiting for two hours.
(මම පැය දෙකක් තිස්සේ බලාගෙන ඉන්නවා.)
She has been cooking since morning.
(ඇය උදේ ඉඳන් උයනවා.)
### 2. Negative Form (සෘණාත්මක වාක්ය)
යමක් සිදුවෙමින් පවතින්නේ නැති බව පැවසීමට not එක් කරයි.
Subject + have/has + not + been + Verb(-ing)
උදාහරණ:
They have not been working properly lately.
(ඔවුන් මෑතකදී හරියට වැඩ කරන්නේ නැහැ.)
It has not been raining for days.
(දින ගණනාවකින් වැස්සේ නැහැ.)
### 3. Question Form (ප්රශ්නාර්ථ වාක්ය)
ප්රශ්නයක් ඇසීමේදී Have/Has වාක්යයේ මුලට පැමිණේ.
Have/Has + Subject + been + Verb(-ing)?
උදාහරණ:
Have you been sleeping?
(ඔයා නිදාගෙනද හිටියේ?)
Has he been studying all night? (ඔහු මුළු රැය පුරාම පාඩම් කරමින්ද හිටියේ?)
### විශේෂ කරුණු:
Since සහ For භාවිතය
Present Perfect Continuous Tense එකේදී මේ වචන දෙක නිතරම භාවිතා වෙනවා:
උදාහරණ
| Since |
ක්රියාව ආරම්භ වූ නිශ්චිත වෙලාව දැක්වීමට |
Since 8.00 AM, Since Monday
| For |
ක්රියාව සිදුවූ මුළු කාල පරාසය දැක්වීමට |
For 2 hours, For 5 months
මෙම වාක්යය ඉංග්රීසි ව්යාකරණ වල Past Perfect Continuous Tense (අතීත පූර්ණ ප්රවර්ධක කාලය) යටතට අයත් වේ.
යම් නිශ්චිත අතීත මොහොතකට පෙර ආරම්භ වී, එම මොහොත දක්වාම අඛණ්ඩව සිදුවෙමින් පැවති ක්රියාවක් ගැන විමසීමට හෝ පැවසීමට මෙම කාලය භාවිතා කරයි.
### වාක්ය රටාව (Sentence Pattern)
මෙහි මූලික සැකස්ම වන්නේ:
[Had] + [Subject] + [been] + [Verb + ing] + ?
#### 1. Positive Form (හිතකර/සාමාන්ය වාක්ය)
මෙයින් අදහස් කරන්නේ "මා වැඩ කරමින් සිටියා" වැනි අතීතයේ දිගටම සිදු වූ දෙයකි.
රටාව:
Subject + had + been + Verb(ing)
උදාහරණය:
I had been working.
(මම වැඩ කරමින් සිටියා.)
තේරුම: අතීතයේ යම් කාලයක් තිස්සේ මම දිගටම වැඩ කරමින් සිටි බව මෙයින් කියවේ.
#### 2. Negative Form (නැත යන අර්ථය)
වැඩ කරමින් සිටියේ නැති බව පැවසීමට "not" යොදනු ලැබේ.
රටාව:
Subject + had + not + been + Verb(ing)
උදාහරණය:
I had not been working.
(මම වැඩ කරමින් සිටියේ නැහැ.)
කෙටි ක්රමය:
I hadn't been working.
#### 3. Question Form (ප්රශ්නාර්ථ වාක්ය)
මෙහිදී "Had" වාක්යයේ මුලට පැමිණේ.
රටාව:
Had + Subject + been + Verb(ing) + rest?
උදාහරණය:
Had you been working?
(ඔබ වැඩ කරමින්ද සිටියේ?)
තේරුම:
අතීතයේ යම් අවස්ථාවක ඔබ දිගටම යම් කාර්යයක නිරත වී සිටියාදැයි මෙයින් විමසයි.
### වැදගත් කරුණක්
මෙම කාලය (Past Perfect Continuous) බොහෝ විට භාවිතා කරන්නේ තවත් අතීත සිදුවීමක් සමඟ සම්බන්ධ කරයි.
උදාහරණයක්:
When I saw him, he had been working for five hours.
(මා ඔහුව දකින විට, ඔහු පැය පහක් තිස්සේ වැඩ කරමින් සිටියේය.)
මෙහිදී "දැක්ක අවස්ථාවට" පෙර සිටම ඔහු වැඩේ කරමින් සිටි බව අවධාරණය කෙරේ.
අපි තවත් ක්රියා පද කිහිපයක් යොදාගෙන Past Perfect Continuous Tense රටාව තේරුම් ගනිමු.
මෙමගින් අතීතයේ යම් කාලයක් තිස්සේ දිගටම කරගෙන ගිය ක්රියාවක් වඩාත් පැහැදිලි වේ.
පහත විවිධ අවස්ථාවලදී වාක්ය සැකසෙන ආකාරය බලන්න:
| Positive |
Sub + had been + V(ing)
They had been playing football.
ඔවුන් පාපන්දු සෙල්ලම් කරමින් සිටියා.
| Negative |
Sub + had not been + V(ing) They had not been playing football.
ඔවුන් පාපන්දු සෙල්ලම් කරමින් සිටියේ නැහැ.
| Question |
Had + Sub + been + V(ing)? Had they been playing football? ඔවුන් පාපන්දු සෙල්ලම් කරමින්ද සිටියේ?
### තවත් ප්රායෝගික උදාහරණ කිහිපයක්:
1. "ඉගෙන ගනිමින් සිටීම" (Studying)
* Positive:
She had been studying for two hours.
(ඇය පැය දෙකක් තිස්සේ පාඩම් කරමින් සිටියා.)
* Negative:
She had not been studying for two hours.
(ඇය පැය දෙකක් තිස්සේ පාඩම් කරමින් සිටියේ නැහැ.)
* Question:
Had she been studying for two hours?
(ඇය පැය දෙකක් තිස්සේ පාඩම් කරමින්ද සිටියේ?)
2. "බලා සිටීම" (Waiting)
* Positive:
It had been raining all morning.
(උදේ වරුව පුරාම වැසි ඇද හැලෙමින් තිබුණා.)
* Negative:
It had not been raining all morning.
(උදේ වරුව පුරාම වැසි ඇද හැලෙමින් තිබුණේ නැහැ.)
* Question:
Had it been raining all morning?
(උදේ වරුව පුරාම වැසි ඇද හැලෙමින්ද තිබුණේ?)
### මතක තබා ගැනීමට සරල ක්රමයක්:
මෙම කාලය භාවිතා කරන්නේ "යමක් අතීතයේදී සිදුවෙමින් තිබුණේ කොපමණ වේලාවක සිටද?" යන්න පැවසීමටයි.
* had been = අතීතයේ සිට සිදු වූ බව පෙන්වීමට
* V + ing = එය දිගටම සිදු වූ (continuous) බව පෙන්වීමට
Future Perfect Continuous Tense
මෙම කාලය භාවිතා කරන්නේ අනාගතයේ යම් නිශ්චිත වෙලාවක් වන විට, කලක පටන් ආරම්භ වී තවදුරටත් සිදුවෙමින් පවතින ක්රියාවක් ගැන පැවසීමටයි.
මෙම වාක්ය රටාව සරලව පහත පරිදි වෙන් කර හඳුනාගත හැකියි:
### 1. Positive Form (ස්ථිර වාක්ය රටාව)
යම් ක්රියාවක් අනාගතයේදී සිදුවෙමින් පවතිනු ඇතැයි පැවසීමට මෙය භාවිතා කරයි.
රටාව:
Subject + will have been + Verb(-ing)
I will have been working.
(මම වැඩ කරමින් සිටිනු ඇත.)
She will have been studying. (ඇය පාඩම් කරමින් සිටිනු ඇත.)
### 2. Negative Form (නැත යන අර්ථය දෙන වාක්ය රටාව)
යම් ක්රියාවක් අනාගතයේදී සිදුවෙමින් පවතින්නේ නැති බව පැවසීමට මෙය භාවිතා කරයි. මෙහිදී will පසුව not එකතු වේ.
රටාව:
Subject + will not (won't) have been + Verb(-ing)
I will not have been working. (මම වැඩ කරමින් සිටින්නේ නැත.)
They won't have been playing. (ඔවුන් සෙල්ලම් කරමින් සිටින්නේ නැත.)
### 3. Question Form (ප්රශ්නාර්ථ වාක්ය රටාව)
යම් ක්රියාවක් අනාගතයේදී සිදුවෙමින් පවතිනු ඇත්දැයි විමසීමට මෙය භාවිතා කරයි. මෙහිදී will වාක්යයේ මුලට පැමිණේ.
රටාව:
Will + Subject + have been + Verb(-ing)?
Will I have been working?
(මම වැඩ කරමින් සිටිනු ඇත්ද?)
Will he have been sleeping? (ඔහු නිදාගනිමින් සිටිනු ඇත්ද?)
### මෙය භාවිතා කරන අවස්ථාවක් :
සිතන්න ඔබ රැකියාවක් ආරම්භ කර වසර 5ක් සපිරෙන්නේ ලබන වසරේ කියා. එවිට ඔබට මෙසේ කිව හැකියි:
"By next year, I will have been working here for five years."
(ලබන වසර වන විට, මම මෙහි වසර පහක් තිස්සේ වැඩ කරමින් සිටිනු ඇත.)
මෙම කාලය (Future Perfect Continuous Tense) ප්රධාන වශයෙන්ම භාවිතා කරන්නේ "අනාගතයේ යම් කාලයකට පෙර සිට ආරම්භ වී, එම කාලය වන විටත් දිගටම සිදුවෙමින් පවතින" ක්රියා ගැන කතා කිරීමටයි.
මෙන්න තවත් උදාහරණ කිහිපයක්:
### උදාහරණ 1:
පදිංචිය ගැන (Living)
ඔබ ලබන මාසයේදී වසර 10ක් තිස්සේ එකම නිවසක පදිංචිව සිටිනවා යැයි සිතන්න.
Positive:
By next month, I will have been living here for 10 years.
(ලබන මාසය වන විට, මම වසර 10ක් තිස්සේ මෙහි පදිංචිව සිටිනු ඇත.)
Negative:
By next month, I will not have been living here for 10 years.
(ලබන මාසය වන විට, මම වසර 10ක් තිස්සේ මෙහි පදිංචිව සිටින්නේ නැත.)
Question:
Will you have been living here for 10 years by next month?
(ලබන මාසය වන විට ඔබ වසර 10ක් තිස්සේ මෙහි පදිංචිව සිටිනු ඇත්ද?)
### උදාහරණ 2:
ඉගෙනීම ගැන (Studying)
යම් පාඨමාලාවක් හදාරන ශිෂ්යයෙක් ගැන සිතමු.
Positive:
By 5:00 PM, she will have been studying for three hours.
(සවස 5 වන විට, ඇය පැය තුනක් තිස්සේ පාඩම් කරමින් සිටිනු ඇත.)
Negative:
She won't have been studying for that long by 5:00 PM.
(සවස 5 වන විට ඇය එතරම් වේලාවක් පාඩම් කරමින් සිටින්නේ නැත.)
Question:
Will she have been studying since morning?
(ඇය උදේ සිටම පාඩම් කරමින් සිටිනු ඇත්ද?)
### මතක තබා ගැනීමට කෙටි ක්රමයක්:
මෙම වාක්ය රටාවේ කොටස් 4ක් තිබේ:
1. Will (අනාගතය පෙන්වීමට)
2. Have (පූර්ණ කාලය පෙන්වීමට)
3. Been (දිගටම සිදුවන බව පෙන්වීමට උදව් වන පදය)
4. Verb + ing (ක්රියාව සිදුවෙමින් පවතින බව පෙන්වීමට)
මෙම වාක්ය රටාව භාවිතා කරන විට බොහෝ විට "By..." (එම කාලය වන විට) හෝ "For..." (එම කාලය පුරා) වැනි වචන වාක්යයට එකතු වේ.
ඉංග්රීසි භාෂාවේදී Can භාවිතා කරන්නේ යම් දෙයක් කිරීමට ඇති හැකියාව (Ability) හෝ අවසරය (Permission) ප්රකාශ කිරීමටයි.
### 1. Positive Form (හිතකර වාක්ය)
යම් දෙයක් කළ හැකි බව පැවසීමට මෙය භාවිතා කරයි.
මෙහිදී වාක්ය රටාව වන්නේ:
Subject (කර්තෘ) + can + Verb (ක්රියාව)
I can swim.
(මට පිහිනන්න පුළුවන්.)
She can speak English.
(ඇයට ඉංග්රීසි කතා කරන්න පුළුවන්.)
They can play cricket.
(ඔවුන්ට ක්රිකට් ක්රීඩා කරන්න පුළුවන්.)
### 2. Negative Form (අහිතකර/ප්රතික්ෂේපිත වාක්ය)
යම් දෙයක් කළ නොහැකි බව පැවසීමට මෙය භාවිතා කරයි.
මෙහිදී can යන්න cannot හෝ can't ලෙස වෙනස් වේ.
Subject + cannot / can't + Verb
I cannot (can't) swim.
(මට පිහිනන්න බැහැ.)
He can't drive a car.
(ඔහුට කාර් එකක් පදවන්න බැහැ.)
It can't fly.
(එයට පියාඹන්න බැහැ.)
### 3. Question Form (ප්රශ්නාර්ථ වාක්ය)
යම් දෙයක් කළ හැකිදැයි විමසීමට මෙය භාවිතා කරයි.
මෙහිදී වාක්යය ආරම්භ කරන්නේ Can යන වචනයෙනි.
Can + Subject + Verb?
Can you swim?
(ඔයාට පිහිනන්න පුළුවන්ද?)
Can they help us?
(ඔවුන්ට අපිට උදව් කරන්න පුළුවන්ද?)
Can I come in?
(මට ඇතුළට එන්න පුළුවන්ද? - මෙහිදී 'අවසරය' ලබා ගැනීම අදහස් වේ.)
### සාරාංශය
| Positive |
I can run.
මට දුවන්න පුළුවන්.
| Negative |
I can't run.
මට දුවන්න බැහැ.
| Question |
Can you run?
ඔයාට දුවන්න පුළුවන්ද?
මතක තබා ගන්න:
'Can' භාවිතා කරන විට ක්රියාව (Verb) සඳහා 's', 'es' හෝ 'ing' එකතු නොවේ.
(උදා: She can speaks❌ -> She can speak✅)
>
ඉංග්රීසි භාෂාවේ Could යන්න ප්රධාන වශයෙන් භාවිතා කරන්නේ අතීතයේ තිබූ හැකියාවක් (Past Ability) හෝ ඉතාමත් ආචාරශීලී ඉල්ලීමක් (Polite Request) ඉදිරිපත් කිරීමටයි.
### 1. Positive Form (ධනාත්මක වාක්ය)
යමක් කිරීමට හැකිව තිබුණා හෝ හැකියාව තිබුණා යන්න මෙයින් අදහස් කෙරේ.
ව්යුහය:
Subject + could + Verb (base form)
I could swim when I was young.
මට කුඩා කාලයේ පීනන්න පුළුවන්කම තිබුණා.
She could speak English well.
ඇයට ඉංග්රීසි හොඳින් කතා කිරීමට හැකි වුණා.
### 2. Negative Form (ඍණාත්මක වාක්ය)
යමක් කිරීමට නොහැකි වූ බව පැවසීමට මෙය භාවිතා කරයි. මෙහිදී Could not හෝ කෙටි කර Couldn't ලෙස භාවිතා වේ.
ව්යුහය:
Subject + could not (couldn't) + Verb (base form)
I couldn't sleep last night.
මට ඊයේ රාත්රියේ නිදා ගැනීමට නොහැකි වුණා.
They could not find the keys.
ඔවුන්ට යතුරු සොයා ගැනීමට හැකි වූයේ නැත.
### 3. Question Form (ප්රශ්නාර්ථ වාක්ය)
යමෙකුට යමක් කිරීමට හැකි වුණාදැයි ඇසීමට හෝ ඉතා ආචාරශීලීව අවසරයක්/උදව්වක් ඉල්ලීමට මෙය භාවිතා කරයි.
ව්යුහය:
Could + Subject + Verb (base form)?
Could you help me, please?
කරුණාකර මට උදව් කළ හැකිද? (ආචාරශීලී ඉල්ලීමක්)
Could he run fast?
ඔහුට වේගයෙන් දිවීමට හැකි වුණාද?
### මතක තබා ගත යුතු විශේෂ කරුණු:
Could භාවිතා කරන විට ක්රියාව (Verb) සැමවිටම එහි මූලික ස්වරූපයෙන්ම (Go, Eat, Play මිස Going, Ate, Played නොවේ) තිබිය යුතුය.
වර්තමානයේදී ඉතාමත් ගෞරවාන්විතව යමක් ඉල්ලීමට Can වෙනුවට Could භාවිතා කිරීම වඩාත් සුදුසුයි.
(උදා: Could I use your phone?)
"Could you please" යනු යම් දෙයක් ඉතාමත් විශීලීව (Polite) හෝ ගෞරවාන්විතව ඉල්ලා සිටීමට භාවිතා කරන ඉංග්රීසි වාක්ය රටාවකි.
"කරුණාකර ඔබට පුළුවන්ද?" යන අර්ථය මෙයින් ගම්ය වේ.
### 1. Positive Form (ඉල්ලීමක් ඉදිරිපත් කිරීම)
සාමාන්යයෙන් අපට යමෙකුගෙන් උදව්වක් හෝ යම් දෙයක් කරවා ගැනීමට අවශ්ය වූ විට මෙම රටාව භාවිතා කරයි.
මෙහිදී වාක්යය ප්රශ්නාර්ථ ස්වරූපයක් ගත්තද, එය ඇත්ත වශයෙන්ම කරුණාවන්ත ඉල්ලීමකි.
ව්යුහය:
Could you please + (verb) + ...?
උදාහරණ:
* Could you please help me? (කරුණාකර මට උදව් කළ හැකිද?)
* Could you please close the door?
(කරුණාකර දොර වසා දැමිය හැකිද?)
### 2. Negative Form (යමක් නොකරන ලෙස ඉල්ලා සිටීම)
යම් දෙයක් කිරීමෙන් වළකින ලෙස ඉතා විනීතව පවසන විට මෙය භාවිතා වේ.
මෙහිදී please වලට පසුව not එකතු වේ.
ව්යුහය:
Could you please not + verb + ...?
උදාහරණ:
* Could you please not make a noise?
(කරුණාකර ශබ්ද නොකර සිටිය හැකිද?)
* Could you please not park here?
(කරුණාකර මෙහි වාහනය නතර නොකර සිටිය හැකිද?)
### 3. Question Form (ප්රශ්නාර්ථ ස්වරූපය)
ඇත්ත වශයෙන්ම "Could you please" යන්නෙහි මූලික ස්වරූපයම ප්රශ්නයකි.
නමුත් යමෙකුට යමක් කළ හැකිදැයි අප විමසන්නේ ඉතාමත් ගෞරවාන්විතවය.
මෙහිදී අපට ප්රශ්නය තවත් පැහැදිලි කිරීමට වාක්යයේ අගට "if possible" වැනි කොටස් එකතු කළ හැකිය.
උදාහරණ:
* Could you please send the report by tomorrow? (කරුණාකර හෙට වන විට වාර්තාව එවීමට ඔබට පුළුවන්ද?)
* Could you please repeat that? (කරුණාකර එය නැවත පැවසිය හැකිද?)
### සාරාංශය
| Positive |
උදව්වක් ඉල්ලීමට
Could you please call me?
| Negative |
යමක් එපා යැයි පැවසීමට Could you please not smoke here?
| Question |
හැකියාව විමසීමට
Could you please tell me the time?
මතක තබා ගන්න: ඔබ "Can you..." පවසනවාට වඩා "Could you please..." භාවිතා කිරීමෙන් ඔබ ඉතා ගෞරවාන්විත පුද්ගලයෙකු බව ඉස්මතු වේ.
ඉංග්රීසි භාෂාවේදී Will සහ Shall භාවිත කරන්නේ අනාගත කාලයේදී යම් දෙයක් සිදුවන බව පැවසීමටයි.
## 1. Will සහ Shall අතර වෙනස
සාමාන්ය ව්යවහාරයේදී Will ඕනෑම උක්තයක් (Subject) සමඟ භාවිතා කළ හැකියි.
නමුත් Shall වැඩිපුරම භාවිතා වන්නේ I සහ We යන පද සමඟ පමණි (ප්රශ්න ඇසීමේදී හෝ යෝජනාවක් ඉදිරිපත් කිරීමේදී).
I, We ➔ Shall / Will
He, She, It, You, They ➔ Will
## 2. වාක්ය සැකසෙන ආකාරය (Sentence Forms)
### A. Positive Form (හිතකර වාක්ය)
යම් දෙයක් කරනවා හෝ සිදුවනවා යැයි පැවසීමට මෙය යොදා ගනී.
Subject + will/shall + Verb (base form)
* I shall go to school.
(මම පාසල් යන්නෙමි.)
* She will cook dinner.
(ඇය රාත්රී ආහාරය පිසිනු ඇත.)
* They will play cricket.
(ඔවුන් ක්රිකට් ක්රීඩා කරනු ඇත.)
### B. Negative Form (අහිතකර වාක්ය)
යම් දෙයක් සිදු නොවන බව පැවසීමට not යොදා ගනී.
Subject + will/shall + not + Verb (base form)
* I shall not (shan't) go.
(මම යන්නේ නැත.)
* He will not (won't) come. (ඔහු එන්නේ නැත.)
* We will not watch the movie.
(අපි චිත්රපටය බලන්නේ නැත.)
### C. Question Form (ප්රශ්න වාක්ය)
ප්රශ්නයක් ඇසීමේදී Will හෝ Shall වාක්යයේ මුලට පැමිණේ.
Will/Shall + Subject + Verb (base form)?
* Shall I help you?
(මම ඔබට උදව් කරන්නද? - යෝජනාවක්)
* Will you marry me?
(ඔයා මාව කසාද බඳිනවද?)
* Will they arrive on time? (ඔවුන් වෙලාවට එයිද?)
### මතක තබා ගත යුතු විශේෂ කරුණු:
* වර්තමාන ඉංග්රීසි කතාවේදී (Spoken English) බොහෝ විට 'll ලෙස කෙටි කර භාවිතා කරයි. (උදා: I'll, She'll, They'll)
* Will not යන්නෙහි කෙටි රූපය Won't වේ.
* Shall not යන්නෙහි කෙටි රූපය Shan't වේ.
ඉංග්රීසි භාෂාවේදී Would යන්න ප්රධාන වශයෙන් අවස්ථා කිහිපයකදීම භාවිතා වන ඉතා වැදගත් වචනයකි.
සරලවම කිවහොත්, මෙය අතීත පුරුද්දක්, යම් දෙයකට ඇති කැමැත්ත හෝ අනාගතයේ විය හැකි උපකල්පනයක් දැක්වීමට යොදාගනී.
### 1. Positive Form (ධනාත්මක වාක්ය)
යම් දෙයක් සිදුවනු ඇතැයි හෝ සිදුවීමට ඉඩ ඇති බව ප්රකාශ කිරීමට මෙය යොදා ගනී.
බොහෝ විට 'කැමැත්ත' ප්රකාශ කිරීමට (I would like...) මෙය බහුලව භාවිතා වේ.
Subject + would + Verb (base form)
I would like a cup of tea.
(මම තේ කෝප්පයකට කැමතියි.)
She would help you if you ask. (ඔයා ඇහුවොත් ඇය ඔයාට උදව් කරාවි.)
When I was young, I would play cricket every day.
(මම කුඩා කාලයේදී හැමදාම ක්රිකට් ක්රීඩා කළා - මෙහිදී 'would' යොදාගන්නේ අතීත පුරුද්දක් ගැන කීමටයි.)
### 2. Negative Form (සෘණාත්මක වාක්ය)
යම් දෙයක් සිදු නොවන බව හෝ අකමැත්ත ප්රකාශ කිරීමට මෙය භාවිතා කරයි.
මෙහිදී would not යන්න කෙටි කර wouldn't ලෙසද ලිවිය හැකිය.
Subject + would not (wouldn't) + Verb (base form)
I wouldn't do that if I were you.
(මම ඔයා නම් මම ඒක කරන්නේ නැහැ.)
He said he wouldn't come.
(ඔහු කිව්වා ඔහු එන්නේ නැහැ කියලා.)
The car wouldn't start this morning.
(අද උදේ කාර් එක ස්ටාර්ට් වුණේ නැහැ.)
### 3. Question Form (ප්රශ්නාර්ථ වාක්ය)
කෙනෙකුගෙන් විනීතව යමක් ඇසීමට හෝ යම් දෙයකට ආරාධනා කිරීමට මෙය යොදා ගනී.
Would + Subject + Verb (base form)?
Would you like some coffee? (ඔබ කෝපි ස්වල්පයකට කැමතිද?)
Would you please open the door?
(කරුණාකරලා දොර අරින්න පුළුවන්ද? - ඉතා විනීත ඉල්ලීමකි.)
Where would you like to go? (ඔබ කොහේ යන්නද කැමති?)
### සාරාංශය
| Positive |
I would go
මම යාවි / මම යන්න කැමතියි
| Negative |
I wouldn't go
මම යන්නේ නැහැ
| Question |
Would you go?
ඔබ යනවාද? / ඔබ යන්න කැමතිද?
මතක තබා ගන්න:
"Would" භාවිතා කරන විට ක්රියා පදය (Verb) සෑමවිටම එහි මූලික ස්වරූපයෙන් (Base form - e.g., go, eat, play) තිබිය යුතුය. එයට -ing, -ed හෝ -s එකතු නොවේ.
ඉංග්රීසි භාෂාවේදී May යන්න ප්රධාන වශයෙන්ම අවසරයක් ලබා ගැනීමට හෝ යම් දෙයක් සිදුවීමට ඇති ඉඩකඩ (සම්භාවිතාවය) ප්රකාශ කිරීමට භාවිතා කරනවා.
මෙය ඉතා විනීත සහ ගෞරවාන්විත වචනයක් ලෙස සැලකෙනවා.
### 1. Positive Form (ධනාත්මක වාක්ය)
යම් දෙයක් වීමට ඉඩක් ඇති බව හෝ අවසරයක් ඇති බව පැවසීමට මෙය භාවිතා කරයි.
Subject + may + Verb (base form)
It may rain today.
අද වැසි වසින්නට ඉඩ තිබේ.
You may go home now.
ඔබට දැන් ගෙදර යා හැකිය. (අවසරය)
She may be late.
ඇය පමා වීමට ඉඩ තිබේ.
### 2. Negative Form (සෘණාත්මක වාක්ය)
යම් දෙයක් වීමට ඉඩක් නැති බව හෝ අවසරයක් නොමැති බව (තහනම් බව) පැවසීමට මෙය භාවිතා කරයි.
මෙහිදී may පසුව not යෙදිය යුතුය.
Subject + may not + Verb
It may not rain today.
අද වැසි වසින්නට ඉඩක් නැත.
You may not park here.
ඔබට මෙහි වාහන නැවැත්විය නොහැක. (තහනම)
He may not come to the party.
ඔහු සාදයට නොඑන්නට ඉඩ තිබේ.
සටහන: 'May not' යන්න කෙටි කර (Mayn't) ලෙස භාවිත කරන්නේ ඉතාම කලාතුරකිනි. සාමාන්යයෙන් සම්පූර්ණ වචනම භාවිතා වේ.
### 3. Question Form (ප්රශ්නාර්ථ වාක්ය)
ඉතා විනීත ලෙස අවසරයක් ඉල්ලීමට හෝ යම් දෙයක සම්භාවිතාවය විමසීමට මෙය භාවිතා කරයි. මෙහිදී වාක්යය ආරම්භ වන්නේ May යන වචනයෙනි.
May + Subject + Verb?
May I come in?
මට ඇතුළට පැමිණිය හැකිද?
May I use your phone?
මට ඔබේ දුරකථනය පාවිච්චි කළ හැකිද?
May I ask a question?
මට ප්රශ්නයක් ඇසිය හැකිද?
### සාරාංශය
May: ඉඩ තිබේ / පුළුවන (අවසරය)
May not: ඉඩ නැත / බැහැ (තහනම)
May I...?: මට පුළුවන්ද? (විනීතව අවසර ඉල්ලීම)
ඉංග්රීසි භාෂාවේ Might කියන වචනය අපි ප්රධාන වශයෙන්ම පාවිච්චි කරන්නේ යම් දෙයක් සිදුවීමට ඇති අවස්ථාව හෝ හැකියාව (Possibility) ගැන කියන්නයි.
සාමාන්යයෙන් May වලට වඩා අඩු සම්භාවිතාවක් (අඩු ඉඩකඩක්) මෙහිදී අදහස් වෙනවා.
සරලව පැවසුවහොත් "සමහරවිට වෙන්න පුළුවන්" වැනි අදහසකි.
### 1. Positive Form
යම් දෙයක් වීමට ඉඩක් ඇති බව පැවසීමට මෙය යොදාගනී.
Subject + might + Verb (base form)
It might rain today.
අද සමහරවිට වැසි වසින්න පුළුවන්.
She might come to the party. ඇය සමහරවිට සාදයට ඒවි.
I might buy a new phone.
මම සමහරවිට අලුත් දුරකථනයක් මිලදී ගනීවි.
### 2. Negative Form
යම් දෙයක් නොවීමට ඉඩ ඇති බව පැවසීමට මෙය යොදාගනී. මෙහිදී might පසුව not යෙදිය යුතුය.
Subject + might not + Verb (base form)
He might not like this gift.
ඔහු සමහරවිට මේ තෑග්ගට කැමති වෙන්නේ නැති වේවි.
We might not go out tonight.
අපි සමහරවිට අද රෑට එළියට යන එකක් නැහැ.
They might not finish it on time.
ඔවුන් සමහරවිට එය නියමිත වේලාවට අවසන් නොකරාවි.
### 3. Question Form
ප්රශ්නයක් ඇසීමේදී Might වාක්යයේ මුලට පැමිණේ.
(නමුත් සාමාන්ය කතාබහේදී ප්රශ්න ඇසීමට Might වලට වඩා Do you think...? වැනි ක්රම බහුලව භාවිතා වේ).
Might + Subject + Verb (base form)?
Might it be true?
එය ඇත්තක් විය හැකිද?
Might I borrow your pen?
මම ඔබේ පෑන ගත්තාට කමක් නැද්ද? (ඉතාමත් විනීතව අවසර ඉල්ලීමක්)
මතක තබා ගන්න:
Might පාවිච්චි කරන විට ක්රියා පදය (Verb) වෙනස් වන්නේ නැත (උදා: Go, Eat, Sleep ලෙසම පවතී).
Might අතීත කාලය ලෙස පෙනුනත්, එය වර්තමාන සහ අනාගත අවස්ථා සඳහා බහුලව යොදාගැනේ.
ඇත්තෙන්ම, Might තවදුරටත් පැහැදිලි කර ගැනීමට එදිනෙදා ජීවිතයේදී භාවිතා කළ හැකි තවත් උදාහරණ කිහිපයක් පහතින් දැක්වේ.
### 1. Positive Form (සිදුවීමට ඉඩ ඇති දේ)
මෙහිදී අපි යම් දෙයක් සිදුවීමට ඇති 50% කට වඩා අඩු ඉඩකඩක් ගැන පවසමු.
I might go to the gym later.
(මම සමහරවිට පසුව ව්යායාම් ශාලාවට යාවි.)
The price might go up next week.
(ලබන සතියේ මිල ගණන් ඉහළ යන්නට ඉඩ තිබේ.)
He might be at home now.
(ඔහු සමහරවිට දැන් නිවසේ සිටිය හැකියි.)
We might need more water.
(අපට තවත් ජලය අවශ්ය වීමට ඉඩ තිබේ.)
### 2. Negative Form (නොවීමට ඉඩ ඇති දේ)
යම් දෙයක් සිදු නොවීමට ඇති හැකියාව ප්රකාශ කිරීමට might not භාවිතා කරයි.
She might not see the message.
(ඇය සමහරවිට පණිවිඩය දකින එකක් නැහැ.)
They might not win the match.
(ඔවුන් සමහරවිට තරගය ජයග්රහණය කරන එකක් නැහැ.)
I might not have enough time.
(මට සමහරවිට ප්රමාණවත් කාලයක් නොතිබෙන්නට ඉඩ තිබේ.)
It might not be as easy as you think.
(එය ඔබ හිතන තරම් ලෙහෙසි නොවීමට ඉඩ තිබේ.)
### 3. Question Form (ප්රශ්න ඇසීම)
ඉංග්රීසි භාෂාවේ ප්රශ්න ඇසීමට Might භාවිතා කරන්නේ ඉතාමත් විනීත (Formal) අවස්ථාවන්හිදී පමණි.
Might I ask a question?
(මම ප්රශ්නයක් ඇසුවාට කමක් නැද්ද?)
Might we stay here for a while?
(අපට ස්වල්ප වේලාවක් මෙහි නැවතීමට අවසර තිබේද?)
Might there be a better way to do this?
(මෙය කිරීමට මීට වඩා හොඳ ක්රමයක් තිබිය හැකිද?)
### විශේෂ කරුණක්:
Might be vs Might + Verb
බොහෝ දෙනෙක් පටලවා ගන්නා තැනක් තමයි Might be සහ Might අතර වෙනස.
1. Might be + (Noun/Adjective): යම් දෙයක ස්වභාවය ගැන කියන්න.
Example: He might be tired. (ඔහු සමහරවිට මහන්සියෙන් ඇති.)
2. Might + (Action Verb): යම් ක්රියාවක් ගැන කියන්න.
Example: He might sleep now. (ඔහු සමහරවිට දැන් නිදාගන්නවා ඇති.)
Have to සහ Has to භාවිතය
සිංහල භාෂාවෙන් "කළ යුතුයි" හෝ "සිදු වෙනවා" (obligations) යන අදහස ඉංග්රීසියෙන් ප්රකාශ කිරීමට Have to සහ Has to භාවිතා කරනවා.
මෙය සාමාන්යයෙන් අපට කරන්නම සිදුවන දේවල් හෝ නීති රීති ගැන කතා කිරීමේදී යොදාගන්නවා.
මෙහිදී අප සැලකිලිමත් විය යුතු ප්රධානම දේ වන්නේ වාක්යයේ කර්තෘ (Subject) අනුව මෙය වෙනස් වන ආකාරයයි.
### 1. Positive Form
මෙහිදී අප 'Have to' හෝ 'Has to' භාවිතා කරන්නේ පහත රටාවට අනුවයි:
* I / You / We / They සමඟ Have to
* He / She / It / Single names (උදා: Kamal) සමඟ Has to
| I / We / You / They |
Have to + verb
I have to go now.
මට දැන් යන්න වෙනවා.
| He / She / It |
Has to + verb
She has to cook today.
ඇයට අද උයන්න සිද්ධ වෙනවා.
### 2. Negative Form (අහිතකර වාක්ය)
යමක් "කිරීමට අවශ්ය නැත" යන අදහස මෙයින් ප්රකාශ වේ. මෙහිදී විශේෂයෙන්ම මතක තබා ගත යුතු කරුණ නම්, Negative කිරීමේදී සැමවිටම 'have to' යන්න භාවිතා වන අතර, වෙනස් වන්නේ Do not (Don't) හෝ Does not (Doesn't) යන්න පමණි.
* I / You / We / They සමඟ Don't have to
* He / She / It සමඟ Doesn't have to
(මෙහිදී 'has to' යන්න 'have to' ලෙස වෙනස් වේ)
Example 1:
I don't have to work on Sundays.
(මට ඉරිදා දවස්වල වැඩ කරන්න අවශ්ය නැහැ.)
Example 2:
He doesn't have to come early. (ඔහුට වේලාසනින් එන්න අවශ්ය නැහැ.)
### 3. Question Form (ප්රශ්නාර්ථ වාක්ය)
ප්රශ්නයක් ඇසීමේදී වාක්යය ආරම්භ වන්නේ Do හෝ Does මගිනි. මෙහිදී ද ප්රශ්නයේදී සැමවිටම භාවිතා වන්නේ 'have to' යන්නයි.
* Do + (I/you/we/they) + have to ...?
* Does + (he/she/it) + have to ...?
Do you have to leave?
ඔයාට යන්නම ඕනෙද?
Does he have to pay?
ඔහුට ගෙවන්න සිද්ධ වෙනවද?
අපි තවත් එදිනෙදා ජීවිතයේදී භාවිතා වන උදාහරණ කිහිපයක් ඇසුරෙන් මේවා තේරුම් ගනිමු.
### 1. I / You / We / They (Have to) භාවිතා වන අවස්ථා:
මෙම කාණ්ඩයේදී have to වෙනස් වන්නේ නැත.
* Positive:
We have to wear a mask. (අපිට මුහුණු ආවරණයක් පැළඳීමට සිදු වෙනවා.)
* Negative:
You don't have to pay for this. (ඔයාට මේ වෙනුවෙන් ගෙවන්න අවශ්ය නැහැ.)
* Question:
Do they have to attend the meeting? (ඔවුන්ට රැස්වීමට සහභාගී වීමට සිදු වෙනවාද?)
### 2. He / She / It (Has to) භාවිතා වන අවස්ථා:
මෙහිදී Negative සහ Question වලදී 'Has' යන්න 'Have' බවට පත්වන බව හොඳින් මතක තබා ගන්න.
* Positive:
He has to finish his homework. (ඔහුට ඔහුගේ ගෙදර වැඩ අවසන් කිරීමට සිදු වෙනවා.)
* Negative:
She doesn't have to wake up early tomorrow.
(ඇයට හෙට වේලාසනින් අවදි වීමට අවශ්ය නැහැ.)
* Question:
Does it have to be this color? (එය මේ වර්ණයෙන්ම විය යුතුද?)
| සාමාන්ය (Positive) |
අම්මාට කඩේ යන්න වෙනවා. Mother has to go to the shop.
| ප්රශ්නයක් (Question) |
ඔයාට දැන්ම යන්නම ඕනෙද? Do you have to go right now?
| අවශ්ය නැති විට (Negative) | මට අද උයන්න අවශ්ය නැහැ.
I don't have to cook today.
| ප්රශ්නයක් (Question) |
ඔහුට අද වැඩ කරන්න වෙනවද? Does he have to work today?
ඉංග්රීසි භාෂාවේ Going to භාවිත කරන්නේ ප්රධාන වශයෙන් අනාගතයේදී කිරීමට බලාපොරොත්තු වන හෝ සැලසුම් කර ඇති දෙයක් (Planned actions) ගැන පැවසීමටයි.
### 1. Positive Form
යමක් කිරීමට අදහස් කරන බව පැවසීමට මෙය භාවිතා කරයි.
මෙහිදී Subject එක අනුව am, is, are යන උදව් පද (Helping verbs) වෙනස් වේ.
Structure:
Subject + am/is/are + going to + verb
I am going to play
මම සෙල්ලම් කරන්නයි යන්නේ.
He/She/It is going to cook ඔහු/ඇය උයන්නයි යන්නේ.
We/You/They are going to study අපි/ඔබ/ඔවුන් පාඩම් කරන්නයි යන්නේ.
### 2. Negative Form
යමක් කිරීමට බලාපොරොත්තුවක් නැති බව පැවසීමට am/is/are වලට පසුව not යන්න එකතු කරන්න.
Structure:
Subject + am/is/are + not + going to + verb
* I am not going to watch a movie.
(මම චිත්රපටයක් බලන්න යන්නේ නැහැ.)
* She is not going to come today.
(ඇය අද එන්න යන්නේ නැහැ.)
* They are not going to buy a car.
(ඔවුන් කාර් එකක් ගන්න යන්නේ නැහැ.)
### 3. Question Form
ප්රශ්නයක් ඇසීමේදී am, is, are යන පද වාක්යයේ මුලටම ගත යුතුය.
Structure:
Am/Is/Are + Subject + going to + verb?
* Am I going to win?
(මම දිනන්නද යන්නේ?)
* Is he going to help us?
(ඔහු අපිට උදව් කරන්නද යන්නේ?)
* Are you going to eat now? (ඔබ දැන් කන්නද යන්නේ?)
### මතක තබා ගත යුතු විශේෂ කරුණක්:
අපි බොහෝ විට කතා කරන (Spoken English) භාෂාවේදී Going to වෙනුවට කෙටියෙන් Gonna යන්න භාවිතා කරනවා.
උදා: I'm gonna go home.
(මම ගෙදර යන්නයි යන්නේ.)
### Example
Set 01 (He - ඔහු)
* Positive:
He is going to start a business. (ඔහු ව්යාපාරයක් ආරම්භ කරන්නයි යන්නේ.)
* Negative:
He is not going to start a business.
(ඔහු ව්යාපාරයක් ආරම්භ කරන්න යන්නේ නැහැ.)
* Question:
Is he going to start a business? (ඔහු ව්යාපාරයක් ආරම්භ කරන්නද යන්නේ?)
### Example
Set 02 (They - ඔවුන්)
* Positive:
They are going to visit us tomorrow.
(ඔවුන් හෙට අපව බලන්න එන්නයි යන්නේ.)
* Negative:
They are not going to visit us tomorrow.
(ඔවුන් හෙට අපව බලන්න එන්න යන්නේ නැහැ.)
* Question:
Are they going to visit us tomorrow?
(ඔවුන් හෙට අපව බලන්න එන්නද යන්නේ?)
### Example
Set 03 (I - මම)
* Positive:
I am going to learn English. (මම ඉංග්රීසි ඉගෙන ගන්නයි යන්නේ.)
* Negative:
I am not going to learn English.
(මම ඉංග්රීසි ඉගෙන ගන්න යන්නේ නැහැ.)
* Question:
Am I going to learn English? (මම ඉංග්රීසි ඉගෙන ගන්නද යන්නේ?)
Why, What, When, සහ Where ඉතා සරලව පහත පරිදි තේරුම් ගනිමු.
### 1. What (මොකක්ද / කුමක්ද)
යම් දෙයක්, වස්තුවක් හෝ ක්රියාවක් පිළිබඳව දැන ගැනීමට මෙය භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
What is your name?
(ඔයාගේ නම මොකක්ද?)
පිළිතුර:
My name is Amal.
(මගේ නම අමල්.)
ප්රශ්නය:
What are you doing?
(ඔයා මොකක්ද කරන්නේ?)
පිළිතුර:
I am reading a book.
(මම පොතක් කියවනවා.)
### 2. Why (ඇයි)
යම් සිදුවීමකට හේතුව (Reason) විමසීමට මෙය භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
Why are you late?
(ඔයා ඇයි පරක්කු වුණේ?)
පිළිතුර:
Because I missed the bus. (මොකද මට බස් එක මග හැරුණු නිසා.)
ප්රශ්නය:
Why are you crying?
(ඔයා ඇයි අඬන්නේ?)
පිළිතුර:
Because I am sad.
(මොකද මට දුක හිතෙන නිසා.)
### 3. When (කවදාද / කීයටද)
කාලය (Time) පිළිබඳව විමසීමට මෙය භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
When is your birthday?
(ඔයාගේ උපන්දිනය කවදාද?)
පිළිතුර:
My birthday is tomorrow.
(මගේ උපන්දිනය හෙට.)
ප්රශ්නය:
When does the train leave? (කෝච්චිය පිටත් වෙන්නේ කීයටද?)
පිළිතුර: At 8:00 AM.
(උදේ 8:00 ට.)
### 4. Where (කොහේද)
ස්ථානයක් (Location/Place) පිළිබඳව විමසීමට මෙය භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
Where do you live?
(ඔයා ජීවත් වෙන්නේ කොහේද?)
පිළිතුර:
I live in Colombo.
(මම ජීවත් වෙන්නේ කොළඹ.)
ප්රශ්නය:
Where is my pen?
(මගේ පෑන කොහේද?)
පිළිතුර:
It is on the table.
(එය මේසය උඩ තිබෙනවා.)
### සාරාංශය
| What | මොකක්ද |
දෙයක් හෝ ක්රියාවක්
| Why | ඇයි |
හේතුවක්
| When | කවදාද |
කාලය ගැන
| Where | කොහේද |
ස්ථානය ගැන
ඉංග්රීසි භාෂාවේදී ප්රශ්න ඇසීමට භාවිතා කරන How ආශ්රිත පද කිහිපයක් සහ ඒවා සරලව භාවිතා කරන ආකාරය පහත දැක්වේ.
### 1. How (කොහොමද / කෙසේද)
යම් දෙයක් සිදුවන ආකාරය හෝ තත්ත්වය විමසීමට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
How are you?
(ඔයාට කොහොමද?)
පිළිතුර:
I am fine.
(මම හොඳින්.)
### 2. How many (කීයක්ද)
ගණන් කළ හැකි දේවල් ප්රමාණය විමසීමට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
How many books do you have? (ඔයා ළඟ පොත් කීයක් තිබේද?)
පිළිතුර:
I have five books.
(මා ළඟ පොත් පහක් තිබේ.)
### 3. How much (කොපමණද)
ගණන් කළ නොහැකි දේවල් (මිල, දියර වර්ග, බර) විමසීමට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
How much is this pen?
(මේ පෑන කීයද / මිල කීයද?)
පිළිතුර:
It is 20 rupees.
(එය රුපියල් 20 කි.)
### 4. How old (වයස කීයද)
වයස හෝ යම් දෙයක පැරණි බව විමසීමට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
How old are you?
(ඔයාගේ වයස කීයද?)
පිළිතුර:
I am 20 years old.
(මගේ වයස අවුරුදු 20 කි.)
### 5. How far (කොපමණ දුරද)
දුර ප්රමාණය විමසීමට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
How far is it to Colombo? (කොළඹට කොපමණ දුරද?)
පිළිතුර:
It is about 10 kilometers.
(එය කිලෝමීටර් 10 ක් පමණ වේ.)
### 6. How often (කොපමණ සැරයක්ද)
යම් දෙයක් සිදුවන වාර ගණන (නිතරමද, කලාතුරකින්ද යන්න) විමසීමට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
How often do you exercise? (ඔයා කොපමණ නිතර ව්යායාම කරනවාද?)
පිළිතුර:
I exercise every day.
(මම හැමදාම ව්යායාම කරනවා.)
### 7. How long (කොපමණ වෙලාවක්ද / කොපමණ දිගද)
කාලය හෝ දිග ප්රමාණය විමසීමට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
How long will it take?
(ඒ සඳහා කොපමණ වෙලාවක් යයිද?)
පිළිතුර:
It will take one hour.
(එයට පැයක් ගතවනු ඇත.)
### සාරාංශය
| How | කොහොමද |
ආකාරය / තත්ත්වය
| How many | කීයක්ද |
ගණන් කළ හැකි දේ
| How much | කොපමණද | මිල / ප්රමාණය (ගණන් කළ නොහැකි)
| How old | වයස කීයද |
වයස
| How far | කොපමණ දුරද |
දුර
| How often | කොපමණ සැරයක්ද|
වාර ගණන
| How long | කොපමණ වෙලාවක්ද |
කාලය / දිග
## 1. Who (කවුද?)
පුද්ගලයෙකු ගැන විමසීමට භාවිතා කරයි. (ප්රධාන කතෘ ගැන)
ප්රශ්නය:
Who is your teacher?
(ඔබේ ගුරුවරයා කවුද?)
පිළිතුර:
Mr. Perera is my teacher. (පෙරේරා මහතා මගේ ගුරුවරයායි.)
## 2. Whom (කාවද? / කාටද?)
ක්රියාවක බලපෑම ලබන පුද්ගලයා ගැන විමසීමට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
Whom did you call?
(ඔබ කතා කළේ කාටද?)
පිළිතුර:
I called my friend.
(මම මගේ මිතුරාට කතා කළා.)
## 3. From whom (කාගෙන්ද?)
යමක් ලැබුණේ හෝ ආවේ කාගෙන්දැයි විමසීමට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
From whom did you get this gift?
(ඔබට මේ තෑග්ග ලැබුණේ කාගෙන්ද?)
පිළිතුර:
I got it from my sister.
(මට එය මගේ සහෝදරියගෙන් ලැබුණා.)
## 4. With whom (කා සමඟද?)
යම් ක්රියාවක් කරන්නේ කා සමඟදැයි විමසීමට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
With whom did you go to the park?
(ඔබ උද්යානයට ගියේ කා සමඟද?)
පිළිතුර:
I went with my brother.
(මම මගේ සහෝදරයා සමඟ ගියා.)
## 5. To whom (කාටද?)
යමක් ලබා දෙන්නේ හෝ යොමු කරන්නේ කාටදැයි විමසීමට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
To whom are you writing this letter?
(ඔබ මේ ලිපිය ලියන්නේ කාටද?)
පිළිතුර:
I am writing it to the principal. (මම එය විදුහල්පතිවරයාට ලියනවා.)
## 6. Whose (කාගේද?)
අයිතියක් ගැන විමසීමට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
Whose pen is this?
(මේ පෑන කාගේද?)
පිළිතුර:
This is Amal’s pen.
(මෙය අමල්ගේ පෑනයි.)
## 7. Which (කෝකද? / මොන එකද?)
දේවල් කිහිපයකින් එකක් තෝරා ගැනීමට ඇති විට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
Which color do you like?
(ඔබ කැමති මොන පාටටද?)
පිළිතුර:
I like the blue one.
(මම නිල් පාටට කැමතියි.)
## 8. At what time (කීයටද?)
නිශ්චිත වේලාවක් ගැන විමසීමට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
At what time does the movie start?
(චිත්රපටය ආරම්භ වන්නේ කීයටද?)
පිළිතුර:
It starts at 6:00 PM.
(එය සවස 6:00 ට ආරම්භ වේ.)
## 9. From where (කොහෙන්ද?)
ස්ථානයක් හෝ ආරම්භයක් ගැන විමසීමට භාවිතා කරයි.
ප්රශ්නය:
From where did you buy this? (ඔබ මෙය මිලදී ගත්තේ කොහෙන්ද?)
පිළිතුර:
I bought it from the supermarket.
(මම එය සුපිරි වෙළඳසැලෙන් මිලදී ගත්තා.)
### කෙටි සටහනක්:
| වචනය | අර්ථය |
අවධානය යොමු කරන්නේ
| Who | කවුද |
පුද්ගලයා (Subject)
| Whom | කාවද / කාටද |
පුද්ගලයා (Object)
| Whose | කාගේද |
අයිතිය (Possession)
| Which | කෝකද |
තෝරාගැනීම (Choice)
| At what time | කීයටද |
වේලාව (Time)
| From where | කොහෙන්ද |
ස්ථානය (Place)
## 1. ඉංග්රීසි හෝඩිය (English Alphabet)
ඉංග්රීසි හෝඩියේ අකුරු 26ක් ඇත. ඒවා ප්රධාන කොටස් දෙකකට බෙදේ:
### ප්රාණාක්ෂර (Vowels)
ඉංග්රීසි භාෂාවේ ස්වර ශබ්ද නිපදවන අකුරු 5කි.
A, E, I, O, U
### ගාත්රාක්ෂර (Consonants)
ඉහත සඳහන් ස්වර 5 හැර ඉතිරි අකුරු 21ම ව්යංජන අකුරු වේ.
B, C, D, F, G, H, J, K, L, M, N, P, Q, R, S, T, V, W, X, Y, Z
## 2. (Articles - A, An, The)
නාමපදයකට මුලින් 'A', 'An' හෝ 'The' යෙදීම ලිපි භාවිතය ලෙස හැඳින්වේ.
### 'A' සහ 'An' භාවිතය
මේවා යොදන්නේ එකක් (තනි දෙයක්) ගැන පවසන විට පමණි.
* An යොදන අවස්ථා:
වචනයක් ආරම්භ වන්නේ Vowel ශබ්දයකින් (A, E, I, O, U) නම් An යොදයි.
* උදාහරණ: An apple, An elephant, An ice cream, An orange, An umbrella.
* A යොදන අවස්ථා:
වචනයක් ආරම්භ වන්නේ Consonant ශබ්දයකින් නම් A යොදයි.
* උදාහරණ: A cat, A book, A tree, A pen.
### 'The' භාවිතය
යම්කිසි නිශ්චිත දෙයක් හෝ ලෝකයටම එකක් පමණක් ඇති දෙයක් ගැන පවසන විට The යොදයි.
එය ඒක වචන සහ බහු වචන යන දෙකටම යෙදිය හැක.
* නිශ්චිත දෙයක්:
Give me the red pen.
(මට අර රතු පෑන දෙන්න - මෙතනදී නිශ්චිතවම රතු පෑන ගැන කියවේ.)
* ලෝකයටම එකක් ඇති දේ: The Sun (සූර්යයා), The Moon (චන්ද්රයා), The Sky (අහස).
* කලින් සඳහන් කළ දෙයක් දෙවන වරට පවසන විට: I saw a dog. The dog was black. (මම බල්ලෙක් දැක්කා. ඒ බල්ලා කළු පාටයි.)
### සාරාංශය (Quick Summary)
| ලිපිය (Article) |
යෙදෙන අවස්ථාව | උදාහරණ
| A |
ව්යංජන ශබ්දයකින් පටන් ගන්නා තනි වචන
A boy, A car
| An |
ස්වර ශබ්දයකින් පටන් ගන්නා තනි වචන
An egg, An ant
| The |
නිශ්චිත හෝ විශේෂ දේවල්
The Earth, The King